ñ

Chữ Latinh

ñ U+00F1, ñ LATIN SMALL LETTER N WITH TILDE Composition: n [U+006E] + ◌̃ [U+0303] ← ð [U+00F0] Latin-1 Supplement ò → [U+00F2]

Mô tả

1. Chữ n viết thường với dấu ngã ◌̃ (tilde).

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Xem thêm

• (Chữ Latinh):  Aa  Bb  Cc  Dd  Ee  Ff  Gg  Hh  Ii  Jj  Kk  Ll  Mm  Nn  Oo  Pp  Qq  Rr  Sſs  Tt  Uu  Vv  Ww  Xx  Yy  Zz
• (Biến thể của chữ N):  Ńń  Ǹǹ  Ňň  Ññ  Ṅṅ  Ņņ  Ṇṇ  Ṋṋ  Ṉṉ  N̈n̈  Ɲɲ  Ƞƞ  ᵰ  ᶇ  ɳ  ȵ  ɴ  Ｎｎ  Ŋŋ  NJNjnj  NJNjnj
• (Letters using tilde sign or middle tilde sign):  Ãã  Ẵẵ  Ẫẫ  ᵬ  ᵭ  Ẽẽ  Ḛḛ  Ĩĩ  Ññ  Õõ  Ṍṍ  Ỡỡ  Ṏṏ  P̃p̃  Ũũ  Ữữ  Ṽṽ  Ỹỹ

Tiếng Anh

Cách phát âm

• IPA: /n/

Mô tả

ñ

1. Chữ cái xuất hiện trong các từ gốc Tây Ban Nha.

   jalapeño

   ớt jalapeño

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Aragon

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 16 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Uesca, tên là chữ eñe.

   añada

   năm (thời gian)

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ cái tương đương trong bảng chữ cái SLA 2004 & Academia 2010 ny

Tiếng Asturias

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 13 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái tiếng Asturias, tên là chữ eñe.

   ñíu

   cái tổ

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Basque

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/, /eɲe/, [e̞.ɲe̞]

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 15 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Basque, tên là chữ eñe.

   ñimiño

   nhỏ bé

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. Willem Jan van Eys (1873), Dictionnaire Basque-Français (bằng tiếng Pháp), Paris: Maisonneuve, tr. 293

Tiếng Bilen

Cách phát âm

• IPA: /ŋ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 28 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Bilen, tên là chữ ña.

   ጛ

   ña

   âm tiết [ŋa]

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Bồ Đào Nha

Phó từ

1. (Tiếng lóng Internet) Viết tắt của não.

Tiếng Breton

Mô tả

ñ

1. Chữ cái không được phát âm riêng mà biểu thị mũi hóa cho nguyên âm đứng trước.

   Goañv

   mùa đông

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Cahuilla

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 18 ở dạng viết thường trong bộ chữ Latinh tiếng Cahuilla.

   páañu

   khăn quàng cổ

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Chamorro

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 16 ở dạng viết thường trong bộ chữ Latinh tiếng Chamorro.

   ñamu

   con muỗi

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. von Pressing, Edward R. (1918), Dictionary and Grammar of the Chamorro Language of the Island of Guam (bằng tiếng Anh), Washington: Government Printing Office, tr. 247

Tiếng Chu Ru

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Mô tả

ñ

1. Chữ cái viết thường chỉ thị phụ âm /ɲ/ trong tiếng Chu Ru.

   Jôsep, pơsàng ñu, la mơnih rĭng-tơpă, 'buh khiăng luơi ñu kŏng pơnuaĭ pơtiơ̆ng jơhà, nư̆n ngă-nìn khiăng tơrđơŭ iờp pơkloh luơi.

   Giô-sép chồng người, là người có nghĩa, chẳng muốn cho người mang xấu, bèn toan đem để nhẹm. (Mat 1:19)

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

Sách

1. Eugene Fuller, Ja Ngai, Ja Wi (1974), Pơnuaĭ mơgru ia Chru, Sài Gòn: Trung tâm Học liệu, Bộ Giáo Dục, tr. v

Website

Tiếng Ê Đê

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 23 ở dạng viết thường trong bộ chữ Latinh tiếng Ê Đê.

   ñuôt

   mạnh mẽ

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. Tharp, James A.; Buon-ya, Y.-Bham (1980), A Rhade–English Dictionary with English-Rhade Finderlist (Pacific Linguistics Series C – No. 58) (bằng tiếng Anh), Canberra: The Australian National University, →DOI, →ISBN, tr. 100

Tiếng Fula

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 25 ở dạng viết thường trong bộ chữ Latinh tiếng Fula tại Senegal, Gambia, Mauritania.
2. Chữ cái thứ 22 ở dạng viết thường trong bộ chữ Latinh tiếng Fula tại Guinea-Bissau, Sierra Leone, Liberia.

   ñaakii

   con ong

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ.
• Chữ cái tương đương ɲ tại Guinea, Mali, Burkina Faso.
• Chữ cái tương đương ny tại Nigeria, Niger, Cameroon, Chad, Cộng hòa Trung Phi.
• Chữ cái Adlam tương đương 𞤻.

Tham khảo

1. Oumar Bah (2014), Dictionnaire Pular-Français, Avec un index français-pular, SIL International, tr. 180

Tiếng Galicia

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 13 ở dạng viết thường trong bộ chữ tiếng Galacia, tên là chữ eñe.

   ñu

   linh dương đầu bò

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Gia Rai

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 23 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái tiếng Gia Rai, tên là chữ ñơ.

   ñu

   Đại từ nhân xưng ngôi thứ ba giống đực số ít: ông ta, anh ấy, nó,...

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ Khmer tương ứng ញ

Tham khảo

1. Lap Minh Siu (2009-2010), “A Preliminary Jarai - English Dictionary”, trong ñơ‎, bản gốc lưu trữ 7 tháng 12 2022

Tiếng Guaraní

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 20 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái tiếng Guaraní, tên là chữ ñe.

   muña

   rượt đuổi

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. “Bản sao đã lưu trữ”, trong El Abecedario‎, 2002-2004, bản gốc lưu trữ 12 tháng 11 2006

Tiếng Gumuz

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 22 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Gumuz.

   ñaawa

   con mèo

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. Benishangul-Gumuz Language Development Project (2015), Gumuz School Dictionary (bằng tiếng Anh), SIL Ethiopia, tr. 7

Tiếng Inupiaq

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 14 ở dạng viết thường trong 2 bảng chữ cái Iñpiatun và Uummarmiutun, tên là chữ ña.

   ñiaq!

   đừng làm vậy!

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. Wolf A. Seiler (2012), Iñpiatun Eskimo Dictionary (bằng tiếng Anh), SIL International, →ISSN, tr. 138

Tiếng K'Ho

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái viết thường biểu thị phụ âm /ɲ/ trong các bảng chữ cái 1935, CMA và SIL.

   ño

   nyo

   cười

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ tương đương trong bảng chữ cái 1950 ny
• Chữ tương đương trong bảng chữ cái 1983 nh

Tiếng Kabiye

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái Latinh biểu thị âm mũi vòm /ɲ/ trong tiếng Kabiye, ở dạng viết thường.

   ñɩɩyʊʊ

   giờ đồng hồ

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Kazakh

Cách phát âm

• IPA: /ŋ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 17 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh năm 2021 của Kazakhstan.

   tañ

   таң

   rạng đông

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ cái Latinh tương đương nʼ (2017), ń (2018), ŋ (2019)
• Chữ Kirin tương đương ң
• Chữ Ả Rập tương đương ڭ

Tiếng Latinh

Mô tả

ñ

1. (Trung cổ) Viết tắt của nōn.
   • 1835, Rotuli Curiae Regis, &c, trang 20:

     Rađ Nepos dix̃ qᵭ [teñ trā ||illā] ñ vult iñ respōđe sñ . . .

Tiếng Malagasy

Cách phát âm

• IPA: /ŋ/, /ɲ/

Mô tả

ñ

1. (Phương ngữ Ellis' Bara) Chữ n với dấu ngã (không bắt buộc dùng), ít xuất hiện, thường cho tên địa danh nhưng có thể bị thay thế bằng n̈ hoặc ng.

   Tôlañaro

   Tôlan̈aro

   thành phố Tolagnaro, Taolagnaro

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ tương đương n̈, ng

Tiếng Nauru

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 16 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái tiếng Nauru, tên là chữ eñ.

   eòñ

   khóc

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Nogai

Cách phát âm

• IPA: /ŋ/

Chữ cái

ñ

1. (Dobruja) Chữ cái thứ 19 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh ở Dobruja.

   miñ

   мынъ

   nghìn

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ cái tương đương trong bảng Yañalif ꞑ
• Chữ Kirin tương đương нъ

Tiếng Papiamento

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 15 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Papiamento, tên là chữ eñe.

   aña

   năm (thời gian)

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. Fundashon pa Planifikashon di Idioma (2009), Ortografia i Lista di palabra Papiamentu (bằng tiếng Papiamento), Kòrsou: Fundashon pa Planifikashon di Idioma, →ISBN, tr. 33–34

Tiếng Pnar

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 17 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Pnar.

   ñiaw

   số 7

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. Sajeki Passah (2013), Pnar-English Dictinary (bằng tiếng Anh), Jowai: M/S Pnar Printers and Publishers, tr. 63

Tiếng Popoluca cao nguyên

Chữ cái

ñ (chữ hoa Ñ)

1. Chữ cái Latinh viết thường thứ 14 trong bảng chữ cái SIL và thứ 15 trong bảng chữ cái AVELI.

   ñaxca̱ŋ

   ấu trùng kỳ nhông México

Tham khảo

• Elson, Benjamin F.; Gutiérrez G., Donaciano (1999), Diccionario popoluca de la Sierra, Veracruz (Serie de vocabularios y diccionarios indígenas “Mariano Silva y Aceves”; 41)‎ (bằng tiếng Tây Ban Nha), Instituto Lingüístico de Verano, A.C., →ISBN, tr. ix, 92

Tiếng Quenya

Cách phát âm

• IPA: /ŋ/

Chữ cái

ñ

1. (Cũ) Chữ cái ñ chỉ xuất hiện trong tiếng Quenya sơ khai được Latinh hóa của Tolkien

   ñolda

   tóc sẫm

Tiếng Rohingya

Cách phát âm

• IPA: /◌̃/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 16 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Rohingya, tên là chữ añ.

   aññi

   𐴀𐴝𐴣𐴣𐴞

   tôi

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Salar

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 17 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh TB30.

   fañvu

   nhà, phòng

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Tagalog

Cách phát âm

• IPA^{(ghi chú)}: /nʲ/, /nj/

Chữ cái

ñ (chữ hoa Ñ)

1. Chữ cái thứ 15 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Filipino tiếng Tagalog, tên là chữ énye. Chỉ dùng trong những từ gốc Tây Ban Nha chưa bản địa hóa.

   Nuñez

   một họ gốc Tây Ban Nha

Tham khảo

• Charles Nigg (1904), A Tagalog English and English Tagalog dictionary, Manila: Imp. de Fajardo y Comp.

Tiếng Tatar

Cách phát âm

• IPA: /ŋ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 19 (hoặc 20) ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Tatar, tên là chữ éñ.

   biñ

   биң

   nốt ruồi trên mặt

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ Kirin tương đương ң (1940), ҥ (1861)
• Chữ Ả Rập tương đương ڭ

Tham khảo

1. Sergey Shakhmayev (1994), Tatar-English/English-Tatar dictionary (bằng tiếng Anh), New York: Hippocrene Books, →ISBN, tr. 90

Tiếng Tatar Crưm

Cách phát âm

• IPA: /ŋ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 18 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Tatar Crưm, tên là chữ nef.

   oñ

   онъ

   phải

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ Kirin tương đương нъ
• Chữ Ả Rập tương đương ﯔ, ﯖ

Tiếng Tây Ban Nha

Cách phát âm

• IPA^{(ghi chú)}: /ɲ/ [ɲ]

Từ nguyên

Từ chữ n kép trong các từ gốc Latinh, khi viết tay chữ n phía trên dần chuyển thành dấu ngã ◌̃.

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 15 (hoặc 17) ở dạng viết thường trong bảng chữ cái tiếng Tây Ban Nha, tên là chữ eñe.

   ñoñez

   điều ngớ ngẩn

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tham khảo

1. Instituto Cubano del Libro (1971), Diccionario Espanol - Vietnamita (Từ Điển Tây Ban Nha - Việt Nam), La Habana, tr. 469

Tiếng Tupi

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái Latinh viết thường dùng biểu thị phụ âm /ɲ/ tiếng Tupi.

   ñeenga

   tiếng nói

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ

Tiếng Turkmen

Cách phát âm

• IPA: /ŋ/~/ɴ/

Chữ cái

ñ

1. (Cũ) Chữ cái thứ 17 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh 1993-1999, được thay thế bằng ň hiện thời.

   dañ

   daň

   sớm tinh mơ

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ cái tương ứng trong bảng chữ cái Latinh 1929-1940 ꞑ
• Chữ Kirin tương đương 1940-1993 ң
• Chữ Ả Rập tương đương tại Turkmenistan 1923-1929 ڭ
• Chữ Ả Rập tương đương tại Iran và Afghanistan نگ

Tiếng Wolof

Cách phát âm

• IPA: /ɲ/

Chữ cái

ñ

1. Chữ cái thứ 16 ở dạng viết thường trong bảng chữ cái Latinh tiếng Wolof.

   ñay

   con voi

Đồng nghĩa

• Chữ in hoa Ñ
• Chữ Ả Rập Wolofal tương ứng ‎ݧ

Tham khảo

1. Sierra Dem (1995), Wolof - English dictionary (bằng tiếng Anh), Peace Corps The Gambia, tr. 32