Eonycterini
Eonycterini – monotypowe plemię ssaków z podrodziny Epomophorinae w obrębie rodziny rudawkowatych (Pteropodidae).
| Eonycterini | |||
| Almeida, Giannini & Simmons, 2016[1] | |||
 Jutrzenkowiec jaskiniowy (Eonycteris spelaea) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Plemię |
Eonycterini | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Plemię: Eonycteris Dobson, 1873 | |||
| Synonimy | |||
| |||
| Rodzaje i gatunki | |||
| |||
Rozmieszczenie geograficzne
edytujMorfologia
edytujSystematyka
edytujPlemię wyodrębnił w 2016 roku międzynarodowy zespół biologów (Brazylijka Francisca Cunha Almeida, Argentyńczyk Norberto Pedro Giannini i Amerykanka Nancy B. Simmons) w artykule zatytułowanym Historia ewolucji afrykańskich nietoperzy owocożernych (Chiroptera: Pteropodidae), opublikowanym w czasopiśmie „Acta Chiropterologica”[1]. Rodzaj Eonycteris zdefiniował w 1873 roku irlandzki zoolog George Edward Dobson w artykule zatytułowanym O Pteropidæ Indii i ich wyspach, z opisami nowych lub mało znanych gatunków, opublikowanym na łamach The Journal of the Asiatic Society of Bengal[5]. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) jutrzenkowiec jaskiniowy (E. spelaea).
Etymologia
edytuj- Eonycteris: gr. ηώς eōs lub ηως ēōs ‘świt’; νυκτερις nukteris, νυκτεριδος nukteridos ‘nietoperz’[10].
- Callinycteris: gr. καλλος kallos ‘piękno’, od καλος kalos ‘piękny’; νυκτερις nukteris, νυκτεριδος nukteridos ‘nietoperz’[11]. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Callinycteris rosenbergii[a] Jentink, 1889.
Podział systematyczny
edytujDo plemienia należy jeden rodzaj jutrzenkowiec[12] (Eonycteris) z trzema gatunkami[13][9][6][12]:
| Grafika | Gatunek | Autor i rok opisu | Nazwa zwyczajowa[12] | Podgatunki[7][6][9] | Rozmieszczenie geograficzne[7][6][9] | Podstawowe wymiary[7][9][b] | Status IUCN[14] |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
 |
Eonycteris spelaea | (Dobson, 1871) | jutrzenkowiec jaskiniowy | 4 podgatunki | Indie i Nepal na wschód do południowej Chińskiej Republiki Ludowej, kontynentalna Azja Południowo-Wschodnia, Andamany, Wielkie i Małe Wyspy Sundajskie, Celebes, północne Moluki oraz Filipiny; zakres wysokości: 0–1000 m n.p.m. | DC: 7,9–13 cm DO: 1,1–2,5 cm DP: 6,1–8 cm MC: 40–79 g |
LC |
| Eonycteris major | Andersen, 1910 | jutrzenkowiec duży | gatunek monotypowy | Borneo i Wyspy Mentawai (Sipura i Północna Pagai); zakres wysokości: 0–1100 m n.p.m. | DC: 12,4–13 cm DO: 1,8–2,7 cm DP: 6,1–8,5 cm MC: 91–98 g |
NT | |
| Eonycteris robusta | G.S. Miller, 1913 | jutrzenkowiec filipiński | gatunek monotypowy | endemit Filipin: większość z większych wysp (z wyjątkiem Palawanu, Archipelagu Sulu, Wysp Batanes i Babuyan); zakres wysokości: 0–1100 m n.p.m. | DC: 10,7–12,7 cm DO: 2–2,8 cm DP: 6,7–8,2 cm MC: 56–80 g |
VU |
Kategorie IUCN: LC – gatunek najmniejszej troski, NT – gatunek bliski zagrożenia, VU – gatunek narażony.
Kladogram za Almeida et al., 2020[15], zmodyfikowany
Uwagi
edytujPrzypisy
edytuj- 1 2 F.C. Almeida, N.P. Giannini & N.B. Simmons. The Evolutionary History of the African Fruit Bats (Chiroptera: Pteropodidae). „Acta Chiropterologica”. 18 (1), s. 73–90, 2016. DOI: 10.3161/15081109ACC2016.18.1.003. (ang.).
- ↑ K. Andersen: Catalogue of the Chiroptera In the collection of the British Museum. Wyd. 2. Cz. 1: Megachiroptera. London: The Trustees, 1912, s. lxv. (ang.).
- ↑ A. Hassanin. Description of a new bat species of the tribe Scotonycterini (Chiroptera, Pteropodidae) from southwestern Cameroon. „Comptes Rendus Biologies”. 337 (2), s. 139, 2014. DOI: 10.1016/j.crvi.2013.12.006. (ang.).
- ↑ F.A. Jentink. On a new genus and a new species in the Macroglossine-group of Bats. „Notes from the Leyden Museum”. 11, s. 209, 1889. (ang.).
- 1 2 G.E. Dobson. On the Pteropidæ of India and its Islands, with descriptions of New or Little Known Species. „The Journal of the Asiatic Society of Bengal”. 42 (2), s. 204, 1873. (ang.).
- 1 2 3 4 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 92. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
- 1 2 3 4 5 N. Giannini, C. Burgin, V. Van Cakenberghe, S. Tsang, S. Hintsche, T. Lavery, F. Bonaccorso, F. Almeida & B. O’Toole: Family Pteropodidae (Old World Fruit Bats). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 9: Bats. Barcelona: Lynx Edicions, 2019, s. 83–85. ISBN 978-84-16728-19-0. (ang.).
- ↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Eonycteris. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-01-18].
- 1 2 3 4 5 Class Mammalia. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 451. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 264.
- ↑ Palmer 1904 ↓, s. 152.
- 1 2 3 Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 80. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
- ↑ N.S. Upham, C.J. Burgin, J. Widness, M.A. Becker, H. Handika, J.S. Zijlstra & D.G. Huckaby: The ASM Mammal Diversity Database. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 2.2) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2025-07-27]. (ang.).
- ↑ Taxonomy: Eonycteris – Genus. The IUCN Red List of Threatened Species. [dostęp 2024-12-24]. (ang.).
- ↑ Francisca Cunha Almeida, Nancy B. Simmons, Norberto P. Giannini, A Species-Level Phylogeny of Old World Fruit Bats with a New Higher-Level Classification of the Family Pteropodidae, „American Museum Novitates”, 2020 (3950), 2020, s. 1–24, DOI: 10.1206/3950.1.