Spandrel

Een spandrel (Engels voor zwik) is een mutatie zonder selectief voordeel of nadeel. Dit idee staat tegenover de opvatting dat succesvolle evolutionaire veranderingen voor een individu altijd voordelige aanpassingen aan de omgeving zijn.

Oorsprong in de natuur

Gould en Lewontin gingen in hun artikel The spandrels of San Marco and the Panglossian paradigm: a critique of the adaptationist programme, anders dan de gevestigde theorie, ervan uit dat mutaties puur toevallig optreden. Hieruit volgt dat genotypische veranderingen kunnen optreden die evolutionair voordeel noch nadeel bieden, en dat deze door puur toeval kunnen blijven bestaan. In latere generaties kan het resulterende fenotype alsnog functioneel blijken voor de overleving van de soort.

Voorbeelden

• de kin is een 'ding' dat uniek is voor de homo sapiens en zou ontstaan zijn door het samengroeien van onderdelen van het hoofd en de kaak, maar heeft geen echte functie.
• mannelijke tepels zijn ontwikkeld, maar na de geslachtskeuze richting man, is dit niet meer functioneel.

Uitbreiding naar de samenleving

Nassim Nicholas Taleb extrapoleert de robuustheid van de natuur met de notie van vooruitgang in de samenleving (en zelfs met het voortbestaan ervan). Zoals een organisme met het grootst aantal biologische redundanties (waaronder orgaanredundanties, maar ook 'spandrels') het meest baat heeft van toekomstige toevallig ontstane variaties in zijn omgeving, zo kan dat ook toegepast worden op de vooruitgang van een samenleving.

Bronnen, noten en/of referenties

Mutaties