Диспрози

Диспрози, ₆₆Dy
Диспрози
Дуудлага	/tiˈspʰrɔtsi/
Гадаад байдал	мөнгөлөг цагаан
Стандарт атомын жин Ar°(Dy)
	162.500±0.001; 162.50±0.01 (товчлогдсон);
Үелэх систем дэх Диспрози
	терби ← диспрози → гольми
Атомын дугаар (Z)	66
Бүлэг	f-блокийн бүлгүүд (дугааргүй)
Үе	6-р үе
Блок	f-блок
Электрон байгуулалт	[Xe] 4f10 6s2
Давхарга бүрт	2, 8, 18, 28, 8, 2
Физик шинж чанарууд
Төлөв	хатуу
Хайлах температур	1680 K (1407 °C, 2565 °F)
Буцлах температур	2840 K (2562 °C, 4653 °F)
Нягт (20° C)	8.550 г/см3
шингэн үед (х.т.)	8.37 г/см3
Хайлах энтальп	11.06 кЖ/моль
Уурших энтальп	280 кЖ/моль
Хувийн дулаан шингээлт	27.7 Ж/(моль·K)
Атомын шинж чанар
Исэлдэлтийн зэрэг	нийтлэг: +3; 0, +2, +4
Цахилгаан сөрөг чанар	Полингийн шаталбар: 1.22
Ионжилтын энерги	1-р: 573.0 кЖ/моль ; 2-р: 1130 кЖ/моль ; 3-р: 2200 кЖ/моль ; ;
Атомын радиус	эмпирик: 178 пм
Ковалент радиус	192±7 пм
	Спектрийн хүрээ дэх өнгөт шугамууддиспрози элементийн спектрийн шугам
Бусад шинж чанарууд
Байгалийн тархац	анхдагч
Талст бүтэц	гексагонал нягт бүтэцтэй (гнб) (hP2)
Торны тогтмолууд	a = 359.16 пм; c = 565.01 пм (20 °C)
Дулааны тэлэлт	poly: 9.9 µм/(м⋅K) (ө.т.)
Дулаан дамжуулалт	10.7 Вт/(м⋅K)
Цахилгаан эсэргүүцэл	α, poly: 926 nΩ⋅м (ө.т.)
Соронзон чанар	300 K-д парасоронзон
Моляр соронзон мэдрэмж	+103500×10−6 см3/моль (293.2 K)
Юнгийн модуль	61.4 ГПа
Хөдөлгөх модуль	24.7 ГПа
Эзлэхүүний модуль	40.5 ГПа
Дууны хурд нимгэн саваа	2710 м/с (20 °C)
Пуассоны коэффициент	0.247
Викерсийн хатуулаг	410–550 МПа
Бринеллийн хатуулаг	500–1050 МПа
CAS дугаар	7429-91-6
Түүх
Нэрийн үүсэл	30 удаа тусгаарлах оролдлого шаардагдсан тул Грек δυσπρόσιτος, "авахад хэцүү" гэсэн үгнээс
Нээсэн	Лекок де Буабодран (1886)
Анх ялгасан	Жорж Урбэн (1905)
Хамгийн тогвортой изотопууд ү; з;
	Ангилал: Диспрози; үзэх · хэлэлцэх · засах \| эх сурвалж

Диспрози (грекээр δυσπρόσιτος „хүршгүй эсвэл ойртошгүй“) нь дэс дугаар 66, Dy тэмдэглэгээтэй химийн элемент юм. Үелэх системийн лантаноидын бүлэгт байдаг учраас газрын ховор металлд тооцогдоно.

Түүх

1886 онд Францын химич П.Э. Лекок де Буабодран гольмийн оксидын дээжнээс диспрозийн гуравдагч оксидыг ялган авч чаджээ.

Цахим холбоос

Commons: Диспрози – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан

Wiktionary

Wiktionary: Диспрози – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу

Эшлэл

↑ "Стандарт атомын жин: Диспрози". CIAAW. 2001.
↑ Прохаска, Томас; Иргер, Йоханна; Бенефилд, Жаклин; Бөхлке, Жон К.; Чессон, Лесли А.; Коплен, Тайлер Б.; Дин, Типин; Данн, Филип Ж. Х.; Грёнинг, Манфред; Холден, Норман Э.; Мейжер, Харро А. Ж. (2022-05-04). "Элементүүдийн стандарт атомын жин 2021 (IUPAC Техникийн тайлан)". Pure and Applied Chemistry (Англи хэлээр). doi:10.1515/pac-2019-0603. ISSN 1365-3075.
1 2 Арбластер, Жон В. (2018). Элементүүдийн кристаллографийн шинж чанарын сонгосон утгууд. Материалын Парк, Охайо: ASM International. ISBN 978-1-62708-155-9.
↑ Yttrium and all lanthanides except Ce and Pm have been observed in the oxidation state 0 in bis(1,3,5-tri-t-butylbenzene) complexes, see Cloke, F. Geoffrey N. (1993). "Zero Oxidation State Compounds of Scandium, Yttrium, and the Lanthanides". Chem. Soc. Rev. 22: 17–24. doi:10.1039/CS9932200017. and Arnold, Polly L.; Petrukhina, Marina A.; Bochenkov, Vladimir E.; Shabatina, Tatyana I.; Zagorskii, Vyacheslav V.; Cloke (2003-12-15). "Arene complexation of Sm, Eu, Tm and Yb atoms: a variable temperature spectroscopic investigation". Journal of Organometallic Chemistry. 688 (1–2): 49–55. doi:10.1016/j.jorganchem.2003.08.028.
↑ Гринвуд, Норман Н.; Эрншоу, Алан (1997). Элементүүдийн хими (2-р хэвлэл). Butterworth-Heinemann. х. 28. doi:10.1016/C2009-0-30414-6. ISBN 978-0-08-037941-8.
↑ Вэст, Роберт (1984). CRC, Хими, физикийн гарын авлага. Бока Ратон, Флорида: Chemical Rubber Company Publishing. х. E110. ISBN 0-8493-0464-4.
↑ Кондев, Ф. Г.; Ван, М.; Хуан, В. Ж.; Наими, С.; Ауди, Г. (2021). "The NUBASE2020 evaluation of nuclear properties" (PDF). Chinese Physics C. 45 (3): 030001. doi:10.1088/1674-1137/abddae.
↑ Загвар:Cite journal last=Чиера

[CIAAWдиспрози-1] "Стандарт атомын жин: Диспрози". CIAAW. 2001.

[CIAAW2021-2] Прохаска, Томас; Иргер, Йоханна; Бенефилд, Жаклин; Бөхлке, Жон К.; Чессон, Лесли А.; Коплен, Тайлер Б.; Дин, Типин; Данн, Филип Ж. Х.; Грёнинг, Манфред; Холден, Норман Э.; Мейжер, Харро А. Ж. (2022-05-04). "Элементүүдийн стандарт атомын жин 2021 (IUPAC Техникийн тайлан)". Pure and Applied Chemistry (Англи хэлээр). doi:10.1515/pac-2019-0603. ISSN 1365-3075.

[Arblaster_2018-3] 1 2 Арбластер, Жон В. (2018). Элементүүдийн кристаллографийн шинж чанарын сонгосон утгууд. Материалын Парк, Охайо: ASM International. ISBN 978-1-62708-155-9.

[Cloke1993-4] Yttrium and all lanthanides except Ce and Pm have been observed in the oxidation state 0 in bis(1,3,5-tri-t-butylbenzene) complexes, see Cloke, F. Geoffrey N. (1993). "Zero Oxidation State Compounds of Scandium, Yttrium, and the Lanthanides". Chem. Soc. Rev. 22: 17–24. doi:10.1039/CS9932200017. and Arnold, Polly L.; Petrukhina, Marina A.; Bochenkov, Vladimir E.; Shabatina, Tatyana I.; Zagorskii, Vyacheslav V.; Cloke (2003-12-15). "Arene complexation of Sm, Eu, Tm and Yb atoms: a variable temperature spectroscopic investigation". Journal of Organometallic Chemistry. 688 (1–2): 49–55. doi:10.1016/j.jorganchem.2003.08.028.

[GE28-5] Гринвуд, Норман Н.; Эрншоу, Алан (1997). Элементүүдийн хими (2-р хэвлэл). Butterworth-Heinemann. х. 28. doi:10.1016/C2009-0-30414-6. ISBN 978-0-08-037941-8.

[6] Вэст, Роберт (1984). CRC, Хими, физикийн гарын авлага. Бока Ратон, Флорида: Chemical Rubber Company Publishing. х. E110. ISBN 0-8493-0464-4.

[NUBASE2020-7] Кондев, Ф. Г.; Ван, М.; Хуан, В. Ж.; Наими, С.; Ауди, Г. (2021). "The NUBASE2020 evaluation of nuclear properties" (PDF). Chinese Physics C. 45 (3): 030001. doi:10.1088/1674-1137/abddae.

[8] Загвар:Cite journal last=Чиера

[1]