ojciec
See also: ôjciec
Polish
editAlternative forms
edit- otciec, occiec, hojciec, otciec, hociec (Middle Polish)
- ociec (obsolete or dialectal)
- wociec (Western Lublin, Chmielnik)
- ôciec (Łowicz)
Etymology
editEtymology tree
Inherited from Old Polish ociec. The additional j in the nominative is by analogy with the oblique stem (genitive oćca > Polish ojca).[1][2]
Pronunciation
edit- (Middle Polish) IPA(key): /ˈɔj.t͡ɕɛt͡s/
- (Greater Poland):
- (Masovia):
- (Lesser Poland):
Audio: (file) - Rhymes: -ɔjt͡ɕɛt͡s
- Syllabification: oj‧ciec
Noun
editojciec m pers (diminutive ojczulek, augmentative ojczysko, abbreviation o. or oo.)
- father (human male who begets a child)
- father (animal male that begets a child)
- (figurative) father (person who instigates something)
- Synonym: twórca
- (Christianity) father (member of a church council)
- (Christianity) term of address for a priest; father
- Synonyms: see Thesaurus:ksiądz
- term of address for a man; father
- (chiefly in the plural) father (ancestor)
- (obsolete, endearing) protector
- Synonym: opiekun
- (obsolete or dialectal, Kuyavia, Far Masovian, Kielce, Biecz, Podegrodzie, Żywiec, Masovian Borderland, Łowicz, in the plural) parents
- Synonym: rodzice
- (obsolete, games) type of party game
- (obsolete, theater) great actor
- (obsolete) starost
- Synonym: starosta
- (Middle Polish) hermit
- Synonym: pustelnik
- (Middle Polish, Christianity) father (the Pope)
- Synonym: papież
- (Middle Polish, Christianity) patron
- Synonym: patron
- (Middle Polish, theology) scholar, theological writer (expert in the history of the Church and religion)
Declension
editDeclension of ojciec
Derived terms
editadjectives
interjection
nouns
phrase
Trivia
editAccording to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), ojciec is one of the most used words in Polish, appearing 17 times in scientific texts, 13 times in news, 5 times in essays, 87 times in fiction, and 116 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 238 times, making it the 229th most common word in a corpus of 500,000 words.[3]
References
edit- ^ Boryś, Wiesław (2005), “ojciec”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
- ^ Bańkowski, Andrzej (2000), “ociec”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
- ^ Ida Kurcz (1990), “ojciec”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language][1] (in Polish), volume 1, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 328
Further reading
edit- “ojciec”, in Wielki słownik języka polskiego[2] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
- “ojciec”, in Polish dictionaries at PWN[3] (in Polish)
- Maria Renata Mayenowa; Stanisław Rospond; Witold Taszycki; Stefan Hrabec; Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023), “ojciec”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
- “OJCIEC”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 17 October 2013
- Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “ojciec”, in Słownik języka polskiego
- Aleksander Zdanowicz (1861), “ojciec”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
- J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1904), “ojciec”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 3, Warsaw, page 724
- Brückner, Aleksander (1927), “ojciec”, in Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), Warsaw: Wiedza Powszechna
- ojciec in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
- Oskar Kolberg (1867), “ojciec”, in Dzieła wszystkie: Kujawy (in Polish), page 274
- Wojciech Grzegorzewicz (1894), “ojce”, in “O języku ludowym w powiecie przasnyskim”, in Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności (in Polish), volume 5, Krakow: Akademia Umiejętności, page 117
- Izydor Kopernicki (1875), “ojciec”, in “Spostrzeżenia nad właściwościami językowémi w mowie Górali Bieskidowych z dodatkiem słowniczka wyrazów góralskich”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (I)[4], volume 3, Kraków: Akademia Umiejętności, page 373
- Jan Łoś (1886), “ᵘojcowie”, in “Gwara opoczyńska. Studium dialektologiczne”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (1), volume 11, page 186
- Roman Zawiliński (1880), “ᵘojcov́e”, in “Gwara brzezińska w pow. ropczyckim”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (I)[5] (in Polish), volume 8, Krakow: Akademia Umiejętności, page 230
- Karol Mátyás (1891), “ojcowie”, in “Słowniczek gwary ludu zamieszkującego wschodnio-południową najbliższą okolicę Nowego Sącza”, in Sprawozdania Komisyi Językowej Akademii Umiejętności (in Polish), volume 4, Kraków: Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego, page 326
- Małgorzata Kapusta (2017), “ojce/ojcowie”, in Mowa mieszkańców pogranicza Mazowsza (na przykładzie gminy Głowaczów w powiecie kozienickim) (in Polish), Warsaw: Elipsa, →ISBN, page 82
- Marzena Kozanecka-Zwierz, Magdalena Bartosiewicz, Renata Marciniak-Firadza, editors (2014), “łojce”, in Gwara – Księżaków "język ojczysty" Dziedzictwo regionu łowickiego (in Polish), Łowicz: Muzeum w Łowiczu, →ISBN, page 45
Categories:
- Polish terms derived from Proto-Slavic
- Polish terms derived from Proto-Balto-Slavic
- Polish terms derived from Proto-Indo-European
- Polish terms inherited from Old Polish
- Polish terms derived from the Proto-Indo-European word *átta
- Polish terms derived from Old Polish
- Polish terms inherited from Proto-Slavic
- Polish 2-syllable words
- Polish terms with IPA pronunciation
- Middle Polish
- Kuyavian Polish
- Far Masovian Polish
- Łowicz Polish
- Masovian Borderland Polish
- Kielce Polish
- Podegrodzie Polish
- Biecz Polish
- Żywiec Polish
- Polish terms with audio pronunciation
- Rhymes:Polish/ɔjt͡ɕɛt͡s
- Rhymes:Polish/ɔjt͡ɕɛt͡s/2 syllables
- Polish lemmas
- Polish nouns
- Polish masculine nouns
- Polish personal nouns
- pl:Christianity
- Polish terms with obsolete senses
- Polish endearing terms
- Polish dialectal terms
- pl:Games
- pl:Theater
- pl:Theology
- pl:Male animals
- pl:Male family members
- pl:Parents
- pl:Roman Catholicism