ćwiek

See also: Ćwiek, ćwięk, and Ćwięk

Old Polish

Etymology

Borrowed from Old High German zwec. First attested in 1461.

Pronunciation

• IPA^(key): (10^th–15^th CE) /t͡ɕʲfʲɛk/
• IPA^(key): (15^th CE) /t͡ɕʲfʲɛk/

Noun

ćwiek m animacy unattested

1. (attested in Lesser Poland, Greater Poland) stud, brad, hobnail
   • 1878-1889 [1461], Archiwum Komisji Historycznej‎^[1], volume XI, Krakow, page 491:

     Pro clavis ferreis al. czwyeky XI scotos

     [Pro clavis ferreis al. ćwieki XI scotos]

   • 1885-2024 [XV p. post.], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne‎^[2], volume V, page 8:

     Czwek pimpula

     [Ćwiek pimpula]

   • XV p. post., Wokabularz petersburski I, Cesarskiej Biblioteki Publicznej w Petersburgu, sygn. Lat.Q.ch.XVI.33, page 8:

     *Pimpula czwek

     [*Pimpula ćwiek]

   • c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 101r:

     Pirgus czwyek vel sdzolkle myąszo

     [Pirgus ćwiek vel zdżołkłe mięso]

Descendants

• Polish: ćwiek, kwiek (Eastern Lublin, Hrubieszów)
  • → Belarusian: цвік (cvik)
  • → Samogitian: cveks
  • → Ukrainian: цвях (cvjax)

References

• Boryś, Wiesław (2005), “ćwiek”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
• Mańczak, Witold (2017), “ćwiek”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
• Bańkowski, Andrzej (2000), “ćwiek”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
• Sławski, Franciszek (1958-1965), “ćwiek”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
• K. Nitsch, editor (1955), “ćwiek”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 1, Warsaw: Polish Academy of Sciences, page 438
• Bożena Sieradzka-Baziur, et al., editors (2011–2015), “ćwiek”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
• Ewa Deptuchowa, et al., editors (2023), “ćwiek”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

Polish

Alternative forms

• kwiek (Eastern Lublin, Hrubieszów)

Etymology

Etymology tree

Old High German zwecbor.

Old Polish ćwiek

Polish ćwiek

Inherited from Old Polish ćwiek. Doublet of ćwok (“nincompoop”).

Pronunciation

 

• IPA^(key): /ˈt͡ɕfjɛk/

• (Lesser Poland):
  • (Goral):
    • (Zagórze) IPA^(key): [ˈt͡ɕfjɛk], [ˈt͡ɕfjɛ.ki]

• Audio:

  (file)

• Rhymes: -ɛk
• Syllabification: ćwiek
• Homophone: Ćwiek

Noun

ćwiek m inan (related adjective ćwiekowy)

1. brad, hobnail (large broad-headed nail)
2. stud (metal decoration in clothing etc.)
3. (dated) wooden pin used in assembling shoes (Is there an English equivalent to this definition?)
4. (colloquial) idiot

Declension

Declension of ćwiek

	singular	plural
nominative	ćwiek	ćwieki
genitive	ćwieka	ćwieków
dative	ćwiekowi	ćwiekom
accusative	ćwiek	ćwieki
instrumental	ćwiekiem	ćwiekami
locative	ćwieku	ćwiekach
vocative	ćwieku	ćwieki

Derived terms

nouns

• ćwiekacz
• ćwiekarka
• ćwiekulec

verb

• ćwiekować impf

Descendants

• → Belarusian: цвік (cvik)
• → Samogitian: cveks
• → Ukrainian: цвях (cvjax)

Further reading

• “ćwiek”, in Wielki słownik języka polskiego‎^[3] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
• “ćwiek”, in Polish dictionaries at PWN‎^[4] (in Polish)
• Józefa Kobylińska (2001), “ćwiek, (przeważnie w lmn.) ćwieki”, in Marian Kucała, editor, Słownik gwary gorczańskiej (zagórzańskiej)‎^[5] (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, →ISBN, page 25