Wikipedia:Houptsyte

Schwäbischa Dichterschual
Griaß Godd älle midanand ond härzlich willkomma uf dr alemannischa Wikipedia!
D freia Enzyklopedi, wo älle midmacha kenned.

 D Alemannischa Wikipedia

D alemannischa Wikipedia isch a Enzyklopedi en de Dialäkt vom alemannischa Sprochraum, also vo dr Deitscha Schweiz, vom Elsaß, vo Liechtaschtoi, vo Oberbade, vom Schwobaland ond aus Vorarlberg ond Weschttirol.

  • D Enzyklopedi wächst durch d freiwillig Hilf vo älle, wo ebbes en erm Dialäkt beitrage welled. Älle Eiträg kenned von älle Leid gschriiba ond gändret werre. Älle send härzlich eiglade mitzmache. Brenged Eier Wisse ei, ond hälfed so mit, s Alemannisch z pfläge, ufzwärte ond z erhalte. D erschte Schritt send ganz oifach!
  • Wer mir vu dr Alemannischa Wikipedia send ond was mer welled, fendeschd in onserem Brofil.

 Artikel vo dr Woch: Atlantisch Lachs

De Lachs oder Salm, wösseschaftlich gnauer as Atlantische Lachs bizaichnet (Salmo salar; alemanischi Näme), isch e Raubfisch wo i de Oberloif vo Süessgwässer laicht und denn is Meer wanderet, woner meriri Joor lebt. Er isch früener e typische Rhiifisch gsii und het au i Nebeflüss vom Rhii glaicht. Er ghört zo de gföördete Fisch. Nebet de Raubfischerai won em früener starch zuegsetzt het und sunders wege de vile Flussstauwerch het er vill Laichflöss verloore. Hütt chönd Zuchtlächs, wo is fraiji Wasser entwiichet, e Gfoor för de Atlantischi Lachs sii, well die hüüffig Parasite verschleppet. Zodem sind si e genetisches Mischmasch, wa aber weniger tragisch isch, do s selte zo Paarige chunnt.

De Lachs lebt im Atlantische Ozean, i de Nordsee, i de Ostsee, im Nordmeer und im Wiisse Meer und i Süessgwässer, wo in Atlantik, i d Nordsee und i d Ostsee und au is Nordmeer mündet. De Lachs chunnt im Süüde bis zo de Kanare vor. Zom Laiche schwümmt de Lachs groosi Flüss ine und bliibt e zittli im Brackwasser, demit er sich as Süesswasser gwonet. Denn schwümmt er die Ström duruuf und laicht i Nebeflüss. De Rhii isch e typische Lachsfluss gsii, doch vor 100 Joor isch de Lachs praktisch usem Rhii verschwunde, well er all die Stauweer, wo baut wore sind, nöd mag öberwinde, obwoll er öber drai Meter hööchi Hinderniss gumpe cha. (…dr ganz Artikel lesa)

 Hosch gwisst ...
d Sibylle Canonica
  • ... ass d Sibylle Canonica scho z Essen, z Oldenburg, z Stuagert, z München, z Düsseldorf, z Breagaz, z Salzburg un z Wien uf dr Biini gstanden isch?
  • ... dass em Martin Frank sys Wèèrch inhaltlich und grafemaatisch mit de Konwänzioone vo de schwyzertüütsche Mundartbeletristik und -schrybig bricht?
  • ... dass de Josef Roos sys Luzèèrntüütsch under em Yfluss vom Otto vo Greyerz und vom Rämmert Brandstetter alewyl mee verbesseret hät?
  • ... dass Burghètu Burbàia im Striit zwüsche de Ghibelline und Guelfe d’Gränze zwüschem Iiflussberich beder Parteie bildet het?
  • ... dass d Reklamation vom Nanni a de Ea-nasir als ältischte Beschwärdebrief vo de Wält bekannt isch?
  • ... dàss dr Auguste Cammissar ainer vu da wìchtigschta Vertratter vu dr Kìnschtlergrupp Cercle de Saint-Léonard gsìì ìsch?


Atompilz iber Hiroshima
Atompilz iber Hiroshima
  • 1644: Mit dr Schlacht bi Frybeg here dreidägigi Kämpf uf in eme Dräffe, wu zue dr verluschtrychschte Schlachte im Dryssgjehrige Chrieg zellt. Di bayerische Druppe unter em Franz von Mercy un di franzesisch Armee unter em Marschall Condé dränne sich unentschide.
  • 1667: Dr Schwyzer Mathematiker Johann Bernoulli chunnt uf d Wält.
  • 1806: Dr Franz II. lait dr Titel „Kaiser des Heiligen Römischen Reiches Deutscher Nation“ nider un erklert s Rych glychzytig fir erlosche, go ne megligi Wahl vum Napoleon zue syym Noofolger uusschließe. Dodermit ändet no 844 Johr s Hailig Remisch Rych.
  • 1945: Dr US-amerikanisch Bomber Enola Gay wirft iber dr japanische Stadt Hiroshima di erscht in eme Chrieg yygsetzt Atombomb ab (Bild). 70.000 bis 80.000 Mänsche sin sofort dot. Bis hite stärbe no Lyt an dr Spotfolge dur d Strahlig.
  • 1991: S World Wide Web wird wältwyt fir di allgmain Nutzig freigee.

 Nebeprojekt:
Werterbuach
(Wiktionary)
Textsammlong
(Wikisource)
Lehrbiacher
(Wikibooks)
Spruchsammlong
(Wikiquote)
Roisefiarer
(Wikivoyage)

 Schweschterprojekt
Meta-Wiki
Koordination
Commons (d’Allmänd)
Mediesammlong
Wikidata
Datebank
Wikimedia Incubator
Bruetkaschte fir nuie Projekt
Wikispecies
Artaverzoichnis
Wikiversity
Freie Lehrmatrialie
Sproch