Gordon Banks
Gordon Banks, OBE (30 tháng 12 năm 1937 – 11 tháng 2 năm 2019) là một thủ môn bóng đá người Anh. Ông được IFFHS bầu là thủ môn xuất sắc thứ ba của thế kỷ 20 sau Lev Yashin (thứ 1) và Dino Zoff (thứ 2). Ông được coi là một trong những thủ môn xuất sắc nhất mọi thời đại.[1]
![]() Gordon Banks năm 2007 | |||
| Thông tin cá nhân | |||
|---|---|---|---|
| Tên đầy đủ | Gordon Banks | ||
| Ngày sinh | 30 tháng 12 năm 1937 | ||
| Nơi sinh | Sheffield, Anh | ||
| Ngày mất | 12 tháng 2 năm 2019 (81 tuổi) | ||
| Nơi mất | Stoke-on-Trent, Anh | ||
| Chiều cao | 6 ft 1 in (1,85 m) | ||
| Vị trí | Thủ môn | ||
| Sự nghiệp cầu thủ trẻ | |||
| Năm | Đội | ||
| 1953 | Millspaugh | ||
| 1953 | Rawmarsh Welfare | ||
| 1953–1958 | Chesterfield | ||
| Sự nghiệp cầu thủ chuyên nghiệp* | |||
| Năm | Đội | ST | (BT) |
| 1958–1959 | Chesterfield | 23 | (0) |
| 1959–1967 | Leicester City | 293 | (0) |
| 1967–1972 | Stoke City | 194 | (0) |
| 1967 | → Cleveland Stokers (mượn) | 7 | (0) |
| 1971 | → Hellenic (mượn) | 3 | (0) |
| 1977–1978 | Fort Lauderdale Strikers | 37 | (0) |
| 1977 | → St Patrick's Athletic (mượn) | 1 | (0) |
| Tổng cộng | 558 | (0) | |
| Sự nghiệp đội tuyển quốc gia | |||
| Năm | Đội | ST | (BT) |
| 1961 | U21-Anh | 2 | (0) |
| 1963–1972 | Anh | 73 | (0) |
| Sự nghiệp huấn luyện | |||
| Năm | Đội | ||
| 1979–1980 | Telford United | ||
| *Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia | |||
Banks là thành viên của đội tuyển Anh vô địch World Cup 1966, và nổi tiếng hơn nữa với "Pha cứu thua thế kỷ" trong kỳ World Cup 1970.
Thời niên thiếu
sửaGordon Banks sinh ngày 30 tháng 12 năm 1937, tại Sheffield, Vương quốc Anh. Ngay từ nhỏ, ông đã bộc lộ niềm đam mê với bóng đá và thường xuyên chơi trong các đội bóng trường học. Trong thời niên thiếu, Banks thi đấu cho đội bóng nghiệp dư của trường. Chesterfield là nơi đã phát lộ tài năng của ông ở vị trí người gác đền, ông được chơi lần đầu khi có một thủ môn của đội không thể góp mặt trong trận đấu.
Sự nghiệp cấp câu lạc bộ
sửaÔng có trận ra mắt cho CLB Chesterfield vào mùa giải 1958-59, và sau 23 trận, ngay mùa bóng kế tiếp, CLB Leicester City đã quyết định chiêu mộ ông.
Leicester City (1959-1967)
sửaSau khi gia nhập đội bóng Leicester City, Banks nhanh chóng khẳng định tài năng ở trước khung thành, cũng như phong cách thi đấu độc đáo. Trong màu áo Leicester, Banks giúp đội bóng hai lần lọt vào Chung kết FA Cup vào các năm 1961 và 1963 song đều thất bại, lần lượt trước Tottenham Hotspur và Manchester United. Tuy nhiên ông vẫn cùng đội nhà đoạt chức vô địch League Cup vào năm 1964 và lọt vào trận chung kết League Cup năm 1965. Banks là một phần quan trọng của đội hình Leicester, với 293 lần ra sân.
Sang đến mùa bóng 1966-67, sự cạnh tranh vị trí với người sau này cũng sẽ là thủ môn huyền thoại của Anh - Peter Shilton đã buộc ông phải ra đi.
Stoke City (1967-1973)
sửaNăm 1967, Banks chuyển đến Stoke City với hy vọng khẳng định mình hơn nữa trong giới bóng đá. Tại đây, ông tiếp tục thể hiện phong độ xuất sắc và góp công lớn giúp đội bóng giành League Cup vào năm 1972 - danh hiệu duy nhất trong phòng truyền thống của đội cho đến hiện nay. Trong suốt thời gian tại Stoke, Banks có 194 lần ra sân và luôn được coi là người gác đền hàng đầu của CLB cũng như ĐTQG Anh.
Giai đoạn cuối sự nghiệp
sửaTháng 10 năm 1972, một vụ tai nạn ô tô khiến Banks mất thị lực hoàn toàn ở mắt phải. Ở tuổi 34, ông buộc phải giải nghệ tại CLB Stoke City và tuyển Anh. Bất chấp khiếm khuyết, ông trở lại sân cỏ ở Mỹ năm 1977 và thi đấu cho CLB Fort Lauderdale Strikers (thuộc Giải bóng đá chuyên nghiệp Bắc Mỹ - NASL) vào các năm 1977 và 1978. Ông được bầu là Thủ môn xuất sắc nhất mùa giải NASL 1977 dù chỉ còn một mắt khỏe.
Sự nghiệp quốc tế
sửaGordon Banks có một sự nghiệp quốc tế đáng kính. Từ năm 1963 đến 1972, ông khoác áo đội tuyển quốc gia Anh 73 lần và là nhân tố quan trọng trong đội hình vô địch World Cup 1966 cũng như giành hạng 3 tại UEFA Euro 1968.
World Cup 1966
sửaKhi vào World Cup 1966, Gordon Banks và đội tuyển Anh nhận được kỳ vọng rất lớn từ người hâm mộ. Trên sân nhà, tuyển Anh đã thể hiện phong độ xuất sắc và lối chơi hấp dẫn. Banks đã có nhiều pha cản phá kịp thời, giúp đội tiến sâu và cuối cùng giành chức vô địch sau khi đánh bại đội tuyển Tây Đức 4-2 trong trận chung kết. Đội tuyển Anh đã làm nên lịch sử khi giành chức vô địch lần đầu tiên trên sân nhà, và Banks đóng vai trò chủ chốt trong thành công này.
World Cup 1970: Save of the Century (Pha cứu thua thế kỷ)
sửaMột trong những khoảnh khắc đáng nhớ nhất trong sự nghiệp của Banks diễn ra trong kỳ World Cup 1970 ở Mexico. Trong trận đấu với Brazil, Banks đã thực hiện một pha cứu thua kinh điển khi hóa giải cú đánh đầu hiểm hóc của Pelé. Khi nhắc Pele đến đội tuyển Anh thì phải nhắc đến pha cứu thua mà sau đó được vua bóng đá gọi là pha cứu thua thế kỷ. Đó là tình huống đánh đầu ở cự ly gần vào góc dưới của khung thành mà Pele thực hiện trong trận đấu giữa Anh và Brazil ở vòng bảng World Cup 1970 mà thậm chí là Pele đã hô "goal". Tuy nhiên, Gordon Banks đã có một pha phản xạ xuất thần để đẩy bóng cao hơn xà ngang và bay ra biên để chịu quả phạt góc. Dù sao đó thì Anh cũng vẫn nhận trận thua 1-0 trước Brazil nhưng pha cứu thua của Banks vẫn luon được nhắc đến tận bây giờ. Sau này khi giải nghệ thì Gordon Banks có nói rằng:
"Người ta sẽ không nhớ đến tôi vì là nhà vô địch World Cup mà người ta sẽ nhớ đến tôi vì pha cứu thua này".
Pha cứu thua này đã đi vào lịch sử như một minh chứng cho tài năng và khả năng phản xạ tuyệt vời của ông. Sau đó tuyển Anh lọt tới tứ kết nhưng để thua trước chính Tây Đức - bại tướng của Anh trong trận chung kết 4 năm về trước. Banks bị ngộ độc thực phẩm nên không tham gia trận đấu.
Danh hiệu
sửaCấp câu lạc bộ
sửaCấp quốc tế
sửaCá nhân
sửa- Thủ môn xuất sắc nhất năm của FIFA (6) : 1966, 1967, 1968, 1969, 1970, 1971
- Đội hình toàn sao World Cup : 1966
- Huân chương Đế quốc Anh :1970
- Vận động viên nam của năm do tờ Daily Express bình luận : 1971, 1972
- FIFA 100 : 2004
Tham khảo
sửa- ↑ "Gordon Banks nằm trong danh sách đề cử thủ môn hay nhất mọi thời đại". https://bongdaplus.vn/.
{{Chú thích web}}: Liên kết ngoài trong(trợ giúp)|website=
