biz

Türkçe

Söyleniş

• IPA^(anahtar): /ˈbiz/, [ˈbɪz̪]

Adıl

biz

1. (kişi adılı): Çokluk birinci kişiyi gösteren söz.
   • "Osman bize evini hazırlamış, kendisi de ihtiyar annesiyle beraber bahçenin arka tarafındaki samanlığa çekilmiş." - Sâmiha Ayverdi
2. Bazen teklik birinci kişi zamiri "ben" yerine kullanılan bir söz.
   • "Biz kendisini aldığımız zaman vücudu pek ince idi." - Hüseyin Rahmi Gürpınar
3. Mensup olunan aile, topluluk, millet.
   • "Türkiye’de toplumsal olarak da buna dikkat etmek gerekiyor, çünkü maalesef biz planlamayı çok sevmeyiz." - İlber Ortaylı

Atasözleri

• bir evde iki kız, biri çuvaldız biri biz
• davulu biz çaldık, parsayı başkası topladı
• zurnayı biz çaldık parsayı o topladı

Deyimler

biz bize, sizli bizli

Ad

biz (belirtme hâli bizi, çoğulu bizler)

(ad): Bizler (1)

(ad): Biz (3)

1. (aletler) Katı bir şeyi dikerken iğne geçirecek yeri delmek için kullanılan, çelikten yapılmış, sivri uçlu ve ağaç saplı araç; tığ.
   • Bu tabakalara içinde bulunan kesiciler ve uçlar, kemikten yapılmış bizler, iğneler, ve süs eşyaları vitrinlerde sergilenmiştir.

     — Tanju ÖZORAL, 2025, “Antalya Müzesi”, Sanat dünyamız, 206. sayı, s. 161
2. Maraş işinde kalın karton parçalarının iğneyi kırmamasını sağlamak ve delik delmek işleminde kullanılmak üzere hazırlanmış tahta saplı, ince sivri uçlu bir çuvaldız türü.
3. (mersin balığıgiller, balıklar) Ülkemiz sularında yaşayan bir tür mersin balığı; şip (Acipenser nudiventris). şip

Çekimleme

biz adının çekimi

hâl	tekil	çoğul
yalın	biz	bizler
belirtme	bizi	bizleri
yönelme	bize	bizlere
bulunma	bizde	bizlerde
ayrılma	bizden	bizlerden
tamlayan	bizin	bizlerin

iyelik ekleriyle

kişi	tekil	çoğul
1. tekil (benim)
yalın	bizim	bizlerim
belirtme	bizimi	bizlerimi
yönelme	bizime	bizlerime
bulunma	bizimde	bizlerimde
ayrılma	bizimden	bizlerimden
tamlayan	bizimin	bizlerimin
2. tekil (senin)
yalın	bizin	bizlerin
belirtme	bizini	bizlerini
yönelme	bizine	bizlerine
bulunma	bizinde	bizlerinde
ayrılma	bizinden	bizlerinden
tamlayan	bizinin	bizlerinin
3. tekil (onun)
yalın	bizi	bizleri
belirtme	bizini	bizlerini
yönelme	bizine	bizlerine
bulunma	bizinde	bizlerinde
ayrılma	bizinden	bizlerinden
tamlayan	bizinin	bizlerinin
1. çoğul (bizim)
yalın	bizimiz	bizlerimiz
belirtme	bizimizi	bizlerimizi
yönelme	bizimize	bizlerimize
bulunma	bizimizde	bizlerimizde
ayrılma	bizimizden	bizlerimizden
tamlayan	bizimizin	bizlerimizin
2. çoğul (sizin)
yalın	biziniz	bizleriniz
belirtme	bizinizi	bizlerinizi
yönelme	bizinize	bizlerinize
bulunma	bizinizde	bizlerinizde
ayrılma	bizinizden	bizlerinizden
tamlayan	bizinizin	bizlerinizin
3. çoğul (onların)
yalın	bizi	bizleri
belirtme	bizini	bizlerini
yönelme	bizine	bizlerine
bulunma	bizinde	bizlerinde
ayrılma	bizinden	bizlerinden
tamlayan	bizinin	bizlerinin

Çeviriler

delici bir alet

• Almanca: Ahle (de) d
• Azerice: biz (az)
• Çekçe: šídlo (cs) n
• Fince: naskali (fi), harmaasampi (fi)
• Fransızca: alène (fr) d
• İngilizce: awl (en)
• İsveççe: syl (sv) g

Çeviriler

çokluk birinci kişiyi gösteren söz

• Afrikanca: ons (af)
• Almanca: wir (de)
• Altayca: бис (alt) (bis)
• Amharca: እኛ (am) (ʾəña)
• Arapça: نَحْنُ‎ (ar) (naḥnü) [náħnu]
• Aymaraca: hiwasa (ay)
• Azerice: biz (az)
• Bretonca: ni (br)
• Çuvaşça: эпир (cv) (epir)
• Bulgarca: ний (bg) (niy)
• Danca: vi (da)
• Ersya dili: минь (myv) ( miń )
• Estonca: me (et), meie (et)
• Evenki dili: бу (bu)
• Felemenkçe: wij (nl)
• Fince: me (fi)
• Fransızca: nous (fr)
• Friuli dili: nô (fur)
• Gürcüce: ჩვენ (ka) (čven)
• Haitice: nou (ht)
• İbranice: מוזוטרוס‎ (he)
• İngilizce: we (en)
• İsveççe: vi (sv)
• Japonca: 私たち (ja), わたしたち (ja), 我ら (ja), 我等 (ja), われら (ja) [waréra], 我々 (ja), 我我 (ja), われわれ (ja)
• Kalmukça: бидн (xal) (bidn)
• Kazakça: біз (kk) (bĭz)
• Kmer dili: យើង (km) (yeung)
• Korece: 우리 (ko) (uri) [uri]
• Kürtçe: em (ku)
• Litvanca: mes (lt)
• Lehçe: my (pl)
• Macarca: mi (hu)
• Marathi dili: आम्ही (mr) (āmhī)
• Mari dili: ме (mhr) (me)
• Mokşa dili: минь (mdf) ( miń )
• Norveççe: vi (no)
• Portekizce: nós (pt)
• Rusça: мы (ru) (mı)
• Savahili dili: sisi (sw)
• Şorca: pis
• Tacikçe: мо (tg) (mo)
• Tuvaca: бис (tyv) (bïs)
• Türkmence: biz (tk)
• Uygurca: biz (ug)
• Volapük: obs (vo)
• Yunanca: εμείς (el) (emeís)

Ayrıca bakınız

Türkçe kişi adılları[değiştir]
hâl	adet	1. kişi	2. kişi	3. kişi
yalın	tekil	ben	sen	o
	çoğul	biz bizler	siz sizler	onlar
belirtme	tekil	beni	seni	onu
	çoğul	bizi bizleri	sizi sizleri	onları
yönelme	tekil	bana	sana	ona
	çoğul	bize bizlere	size sizlere	onlara

Ek okumalar

• Vikitür'de Acipenser nudiventris

Kaynakça

• Türk Dil Kurumuna göre "biz" maddesi

Azerice

Adıl

biz

1. biz

Ad

biz

1. (aletler) biz

Bretonca

Ad

biz

1. (anatomi) parmak

Gagavuzca

Köken 1

Eski Türkçe bi-jez

Ad

biz

1. biz (kunduracı bizi)

Köken 2

Eski Türkçe biz

Adıl

biz

1. biz

Deyimler

• herkes gider Mersin’e biz gideriz tersine

Kaynakça

• Etymological Dictionaries - Andras Rajki

İngilizce

Kısaltma

biz

1. business

Kırım Tatarcası

Adıl

biz

1. biz

Özbekçe

Adıl

biz

1. biz

Türkmence

Adıl

biz

1. biz

Kaynakça

• KÚNOS, Dr. Ignaz (1902). Şeyh Süleyman Efendi, Çağatayca-Osmanlıca Sözlük. Budapeşte: Section Orientale de la Société Ethnographique Hongroise.