Gymnospermae

Gymnospermae (Tutuwuhan Siki Kabuka)
	Rupa-rupa conto tutuwuhan Gymnospermae.
Klasifikasi ilmiah
Karajaan:	Plantae
Divisio
	Pinophyta (Konifér); Cycadophyta (Paku Haji); Ginkgophyta (Ginkgo); Gnetophyta (Melinjo/Tangkil);

Gymnospermae (Aksara Sunda: ᮌᮤᮙ᮪ᮔᮧᮞ᮪ᮕᮦᮁᮙae), asalna tina basa Yunani gymnos (kauléb/kabuka) sarta sperma (siki), nyaéta kelompok tutuwuhan siki anu miboga ciri mandiri nyaéta sikina henteu kabungkus ku daging buah (ovarium).^[1]

Karakteristik

Tutuwuhan Gymnospermae miboga sababaraha ciri ilmiah anu ngabédakeunana jeung Angiospermae (tutuwuhan siki katutup):

Siki "Bulistir": Siki napel sacara langsung dina sisit runjung (ᮛᮥᮔ᮪ᮏᮥᮀ) atanapi struktur sapertos kembang anu kabuka.
Sistim Akar: Umumna miboga akar tunggang (ᮃᮊᮁ ᮒᮥᮀᮍᮀ).
Jaringan Pembuluh: Miboga xilem sarta floem, nanging dina xilemna tacan aya sél panganteur (vessel elements), iwal ti dina kelompok Gnetophyta (tangkil).

Klasifikasi sarta Pituin

Dina dunya botani Nusantara, Gymnospermae mangrupa kelompok anu penting pisan. Carl Ludwig Blume (1827) nyatet rupa-rupa jenis ieu dina buku Enumeratio Plantarum Javae.^[2] Kelompok ieu kabagi janten opat divisio utama anu masih hirup:

Pinophyta: Kelompok panglobana, sapertos Pinus sarta Ki Bima.
Cycadophyta: Tutuwuhan anu mirip palem, contona Paku Haji.
Gnetophyta: Contona Tangkil (Melinjo) anu mangrupa pituin (ᮕᮤᮒᮥᮄᮔ᮪) Asia Tenggara.
Ginkgophyta: Ukur miboga hiji spésiés anu masih hirup, nyaéta Ginkgo biloba.

Habitat

Gymnospermae miboga daya tahan hirup anu kacida luhurna. Aranjeunna tiasa hirup di wilayah tiis (sapertos Pinus di pagunungan) dugi ka wilayah tropis anu jemlék. Di Jawa Kulon, tutuwuhan ieu seueur kapanggih di leuweung-leuweung pagunungan luhur.

Guna jeung Mangpaat

Karel Heyne nyatet rupa-rupa mangpaat Gymnospermae pikeun kahirupan masarakat di Hindia Walanda:^[3]

Kadaharan: Sikina (sapertos tangkil/melinjo) tiasa didahar atanapi diolah janten emping.
Industri: Geutah pinus diolah janten gondorukem sarta turpentin.
Kai: Kaina dianggo salaku bahan wangunan sarta pulp kertas.
Ubar: Sababaraha jenisna miboga kandungan kimiawi anu mangpaat pikeun ubar tradisional.

Rujukan

↑ "Gymnosperm: Plant Group". Encyclopaedia Britannica. Diaksés tanggal 2026-04-22.
↑ Blume, Carl Ludwig (1827). Enumeratio plantarum Javae et insularum adjacentium. Lugduni Batavorum: Apud J.W. van Leeuwen. hlm. 1.
↑ Heyne, Karel (1913). De nuttige planten van Nederlandsch-Indië. Batavia: Ruygrok & Co. hlm. 35.

[britannica-1] "Gymnosperm: Plant Group". Encyclopaedia Britannica. Diaksés tanggal 2026-04-22.

[blume-2] Blume, Carl Ludwig (1827). Enumeratio plantarum Javae et insularum adjacentium. Lugduni Batavorum: Apud J.W. van Leeuwen. hlm. 1.

[heyne-3] Heyne, Karel (1913). De nuttige planten van Nederlandsch-Indië. Batavia: Ruygrok & Co. hlm. 35.

[1]