Birs

Birs
Birs;
	Rijeka kod Laufena
Lokacija
Kontinenti	Evropa
Regije	Masiv Jura
Države	Švicarska
Pokrajine	Bern, Jura Basel-Landschaft, Solothurn i Basel-Stadt
Gradovi	Moutier, Delémont, Laufen, Basel
Hidrografija
Izvor ; – aps. visina	Prijevoj Pierre-Pertuis ; 762 m
Ušće ; – aps. visina ; – koordinate	kod Basela u Rajnu ; 246 m ; 47.5579°N 7.6177°E
Dužina	75 km
Pritoke	Sorne, Lützel, Lüssel
Hidrologija
Protok ; – srednji	; 6.3 m³/s
Sliv ; – površina	Rajne ; 887 km²
Ulijeva se u	Rajnu
Karta
	; Karta porječja

Birs francuski: Birse) je rijeka na sjeveru Švicarske duga 75 km, lijeva pritoka Rajne.^[1]

Hidrologija

Birs izvire u Masivu Jura na nadmorskoj visini od 762 m u podnožju planinskog prijevoja Pierre-Pertuis.^[1] Od tamo teče prema sjeverozapadu preko sela u Juri, protiče kroz kanjon Court i dotiče do grada Moutiera, gdje prima pritoku Raus. Odmah nakon tog protiče kroz kanjon Moutier i dotiče do sela Roches. Nešto dalje utiče u Kanton Jura, gdje teče kroz više kanjona do Delémonta, gdje prima pritoke Scheulte i Sorne.^[1]

Nakon Delémonta, protiče kroz još jedan kanjon i nakratko formira granicu kantona između Basel-Landschafta i Solothurna.^[1] Protiče preko doline kod Laufena i dotiče do baselske aglomeracije gdje ponovno formira granicu između Solothurna i Basel-Landschafta. Protiče pored baselskog stadiona i dotiče do ušća u Rajnu na nadmorskoj visini od 246 m^[1]

Rijeka je za srednjeg vijeka korištena za splavarenje drva, pogon mlinova, pilana, kovačnica i staklana.^[3] Korekcijama u 19. vijeku spriječene su ranije česte poplave. Nakon izgradnje željezničke pruge Basel-Biel/Bienne- 1876., ubrzan je razvoj industrije.^[3]

↑ ^1,0 ^1,1 ^1,2 ^1,3 ^1,4 ^1,5 ^1,6 ^1,7 „Birs” (njemački). Schweizerfluss. Pristupljeno 20.10. 2022.
↑ ^2,0 ^2,1 ^2,2 „Birs” (njemački). Hydrodaten. Pristupljeno 20.10. 2022.
↑ ^3,0 ^3,1 „Birs” (njemački). Historischen Lexikons der Schweiz. Pristupljeno 20.10. 2022.