Karol Pruski

Fryderyk Karol Aleksander (ur. 29 czerwca 1801 w pałacu Charlottenburg w Berlinie; zm. 21 stycznia 1883 w Berlinie) – pruski arystokrata, książę Prus, generał zbrojmistrz polny Armii Pruskiej.

Karol Pruski

książę
Dynastia	Hohenzollernowie
Data i miejsce urodzenia	29 czerwca 1801 pałac Charlottenburg w Berlinie
Data i miejsce śmierci	21 stycznia 1883 Berlin
Rodzeństwo	Fryderyk Wilhelm IV Pruski, Wilhelm I Hohenzollern, Charlotta, Aleksandra, Ludwika, Albrecht Hohenzollern
Odznaczenia

Karol Pruski, 1852

Kariera Wojskowa

W wieku 10 lat został podporucznikiem (niem. Secondelieutenant) w szeregach 1. Pułku Piechoty Gwardii. W 1816 roku awansował na porucznika (niem. Premierlieutenant), a dwa lata później na kapitana (niem. Capitain). W 1819 roku został członkiem Rady Państwa Królestwa Prus oraz przejął obowiązki dowódcy Kompanii Przybocznej 1. Pułku Piechoty Gwardii. Po awansie na majora w 1820 objął dowództwo nad batalionem w 1. Pułku Gwardii, a w 1822 stanął na 2. Brygady Piechoty Gwardii, co wiązało się z awansem na pułkownika (niem. Oberst) z pominięciem stopnia podpułkownika (niem. Oberstlieutenant).

W 1824 roku otrzymał stopień generała majora (niem. Generalmajor). W 1830 roku został dowódcą 2. Dywizji Gwardii i na tym stanowisku promowany na generała porucznika (niem. Generallieutenant) w 1832 roku. Cztery lata później został generałem-głównodowodzącym IV Korpusu Armijnego, ale nadal dowodził również 2. Dywizją Gwardii. W 1838 roku zwolniony z kierowania dywizją. Od 1844 roku był generałem piechoty (niem. General der Infanterie).

W 1848 roku został Inspektorem II Inspekcji Armii. W 1854 roku otrzymał od swojego brata, Fryderyka Wilhelma IV, tytuł generała zbrojmistrza polnego (niem. General-Feldzeugmeister) oraz stanowisko naczelnego dowódcy pruskiej artylerii. W 1861 roku 12. Pułk Grenadierów otrzymał jego imię. W trakcie wojny duńskiej 1864 roku dowodził artylerią oblegającą Dybbøl. Po zakończeniu wojny został szefem 3. Brygady Artylerii, przewodniczącym Generalnego Komitetu Artylerii oraz gubernatorem Moguncji.

Uczestniczył w walkach wojny prusko-austriackiej w tym w bitwie pod Sadową. Wraz z zakończeniem wojny zwolniony ze stanowiska gubernatora Moguncji. Aktywny udział brał również w wojnie z Francją. Jego szlak bojowy obejmował między innymi bitwy pod Gravelotte, Beaumont oraz w Sedanem. Do swojej śmierci w 1883 roku pozostawał szefem artylerii Armii Pruskiej.

Życie Prywatne

Fryderyk Karol był trzecim synem Fryderyka Wilhelma III, króla Prus i jego żony królowej Luizy. Był bratem Fryderyka Wilhelma, przyszłego króla Prus, Wilhelma I, króla Prus i cesarza Niemiec oraz rosyjskiej carycy Aleksandry.

Ożenił się z Marią z Saksonii-Weimaru-Eisenach. Uroczystość zaślubin odbyła się 26 maja 1827 roku w Charlottenburgu. Maria i Karol mieli trójkę dzieci:

• książę Fryderyk Karol Pruski (1828–1885);
• księżniczka Luiza Pruska (1829–1901);
• księżniczka Anna Pruska (1836–1918), matka Fryderyka Karola Heskiego.

Karol zmarł 21 stycznia 1883 roku w Berlinie.

Odznaczenia

Do 1874:

• Order św. Jana (Wielki Mistrz Zakonu Świętego Jana od 1852)
• Order Orła Czarnego z Łańcuchem
• Order Wojskowy Pour le Mérite
• Krzyż Wielki Orderu Orła Czerwonego z Mieczami i Liśćmi Dębu
• Order Królewski Korony I Klasy
• Order Królewski Hohenzollernów I Klasy z Mieczami
• Krzyż Wielki Krzyża Żelaznego
• Złoty Krzyż Zasługi Wojskowej
• Order Książęcy Hohenzollernów I Klasy z Mieczami
• Order Świętego Jerzego (Hanower)
• Krzyż Wielki Orderu Gwelfów (Hanower)
• Order Lwa Złotego (Hesja)
• Order Alberta Niedźwiedzia I Klasy z Mieczami (Anhalt)
• Order Wierności (Badenia)
• Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej Karola Fryderyka (Badenia)
• Krzyż Wielki Orderu Lwa Zeryngeńskiego (Badenia)
• Order Świętego Huberta (Bawaria)
• Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej (Bawaria)
• Wielka Wstęga Orderu Leopolda (Belgia)
• Krzyż Wielki Orderu Henryka Lwa (Brunszwik)
• Order Słonia (Dania)
• Krzyż Wielki Orderu Legii Honorowej (Francja)
• Krzyż Wielki Orderu Zbawiciela (Grecja)
• Krzyż Wielki Orderu Ludwika (Hesja)
• Krzyż Zasługi Wojskowej (Hesja)
• Order Annuncjaty (Sabaudia)
• Krzyż Wielki Orderu Świętego Ferdynanda (Sycylia)
• Medal Zasługi Wojskowej (Lippe)
• Krzyż Wielki Orderu Korony Wendyjskiej (Meklemburgia-Schwerin)
• Krzyż Zasługi Wojskowej I klasy (Meklemburgia-Schwerin)
• Krzyż Zasługi Wojennej (Meklemburgia-Strelitz)
• Krzyż Wielki Orderu Świętego Karola (Monako)
• Krzyż Wielki Orderu Lwa Niderlandzkiego (Holandia)
• Krzyż Wielki Orderu Świętego Stefana (Węgry)
• Krzyż Zasługi Wojskowej z Dekoracją Wojenną (Austria)
• Krzyż Wielki Orderu Zasługi (Oldenburg)
• Krzyż Wielki Orderu Wieży i Miecza (Portugalia)
• Order Świętego Andrzeja (Rosja)
• Order Świętego Aleksandra Newskiego (Rosja)
• Order Orła Białego (Rosja)
• Order Świętej Anny (Rosja)
• Order Świętego Stanisława (Rosja)
• Order Świętego Jerzego III i IV Klasy (Rosja)
• Order Korony Rucianej (Saksonia)
• Krzyż Wielki Orderu Sokoła Białego z Mieczami (Weimar)
• Krzyż Wielki Orderu Ernestyńskiego (Saksonia)
• Order Królewski Serafinów (Szwecja)
• Order Złotego Runa (Hiszpania)
• Order Osmana I Klasy z Brylantami (Turcja)
• Krzyż Wielki Orderu Korony (Wirtembergia)
• Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej (Wirtembergia)
• Order Orła Białego (1830, Polska)
• Order Olgi (1871, Wirtembergia)
• Krzyż Wielki Orderu Kalākauy (1881, Hawaje)

Zobacz też

• 12 Pułk Grenadierów im. Księcia Karola Pruskiego (2 Brandenburski)

Bibliografia

• Gustav von Glasenapp: Die Generale der deutschen Armee von 1848-71. Biographien, Portraits und Facsimiles. Berlin: Militaria, 1880. [dostęp 2026-04-30]. (niem.).