Karol Chmel
Karol Chmel (ur. 6 października 1953 w Zwoleniu, zm. 14 maja 2026[1]) – słowacki poeta i tłumacz.
| Data i miejsce urodzenia |
6 października 1953 |
|---|---|
| Data śmierci |
14 maja 2026 |
| Narodowość |
słowacka |
| Język |
słowacki |
| Alma Mater | |
| Dziedzina sztuki |
literatura, poezja |
| Epoka |
XX, XXI w. |
| Odznaczenia | |
| |
Życie
edytujStudiował andragogikę na Uniwersytecie Jana Amosa Komeńskiego w Bratysławie. Pracował jako redaktor w wydawnictwach i czasopismach (był między innymi redaktorem w wydawnictwie Smena i w piśmie „OS”, redagował pismo „Fragment K”, zatrudniony był w wydawnictwie Kalligram).
Twórczość poetycka
edytujWydał tomy wierszy Máš čo nemáš (1985, Masz, czego nie masz), Ovocnejší strom (1989, Bardziej owocne drzewo), Spray, modrá mentalita (1998, Spray, niebieska mentalność), O nástrojoch, náradí a iných veciach vypustených z ruky (2004, O narzędziach, przyrządach i innych rzeczach, co wypadły z ręki) oraz Chiaroscuro. Poznámky, opisy, palimpsesty (2009, Charoscuro. Zapiski, opisy, palimpsesty).
W Polsce jego wiersze drukowały kwartalnik „Akcent” oraz miesięcznik „Tygiel Kultury”. Największy ich blok znajduje się w opracowanej przez Leszka Engelkinga antologii trzech poetów słowackich Oko za ząb.
Działalność translatorska
edytujObok twórczości poetyckiej uprawiał przekład artystyczny z języka polskiego (m.in. Marcin Baran, Leszek Engelking, Darek Foks, Natasza Goerke, Witold Gombrowicz, Zbigniew Herbert, Tadeusz Konwicki, Jerzy Kronhold, Ryszard Krynicki, Ewa Lipska, Czesław Miłosz, Jacek Podsiadło, Tadeusz Różewicz, Jarosław Marek Rymkiewicz, Marcin Świetlicki, Olga Tokarczuk, Adam Zagajewski) oraz serbskiego, chorwackiego i słoweńskiego (np. Danilo Kiš, Borislav Pekić, Aleš Debeljak, Edvard Kocbek, Bora Ćosić).
Nagrody i wyróżnienia
edytuj- 2003 – Nagroda im. Zbigniewa Dominiaka za przekłady poezji polskiej na języki słowiańskie
- 2011 – Nagroda literacka ZAiKS-u dla tłumaczy[2]
- 2011 – Krzyż Oficerski Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej[3]
Przypisy
edytuj- ↑ Bol oceňovaný doma i v zahraničí. Zomrel prekladateľ a básnik Karol Chmel [online], SME.sk [dostęp 2026-05-15] (słow.).
- ↑ Laureaci Nagród ZAiKS-u [online], www.zaiks.org.pl [dostęp 2025-03-20].
- ↑ M.P. z 2011 r. Nr 84, poz. 873.
Bibliografia
edytuj- Stanislava Chrobáková, Karol Chmel, [w:] One Hundred Years of Slovak Literature. An Antology, Bratislava 2000.
- Leszek Engelking, Posłowie [do:] Oleg Pastier, Karol Chmel, Ivan Kolenič, Oko za ząb. Trzej współcześni poeci słowaccy. Sejny 2006 Pogranicze ISBN 83-86872-83-7.