Bu makalede, bir Osmanlı kırâat âlimi olan Mustafa b. Abdirrahmân b. Muhammed el-İzmirî’nin (ö. 1154) kırâat ilmi icâzetnâme geleneğindeki yeri ele alınmıştır. Mustafa el-İzmirî Osmanlı döneminde ve günümüzde kırâat alanında söz sahibi önemli bir âlim kabul edilmekte, bilhassa kaleme aldığı eserlerle ve tahrîrât geleneğine yaptığı katkılarla tanınmaktadır. Bununla birlikte Mustafa el-İzmirî’nin Osmanlı’dan günümüze intikal eden İstanbul Tarîki Sûfî Mesleği ve Mısır Tarîki Atâullâh Mesleği’nin icâzetnâmelerinin isnadında yer almadığı görülmüştür. Mustafa el-İzmirî’nin, Yûsufefendizâde’nin öğrencisi olması hasebiyle İstanbul Tarîki Îtilâf Mesleği’nin icâzetnâme senedinde (...) bulunma ihtimali yüksek olsa da bu meslek elân ülkemizde pratikte tedrisatı bulunmadığından aktarılan bilginin teyidine imkân tanımamaktadır. Dolayısıyla Mustafa el-İzmirî, ülkemizde halihazırda tedrisatı devam eden mesleklerin icâzetnâmelerinde yer almamaktadır. Mustafa el-İzmirî’nin hac vazifesi için hicaz bölgesine gitmesinden sonra İstanbul’a dönmeyip Mısır’a intikal etmesi, kendisinin İstanbul’da devam eden kırâat ilmi icâzetnâmelerinde yer almamasının bir sebebi olabilir. Bu durum, ülkemizdeki icâzetnâmelerde bulunmasa bile Mısır’da verilen icâzetnâmelerde yer alabilme ihtimalini akla getirmektedir. Bahsi geçen ihtimal üzerinden kaleme alınmış bu makalenin amacı, önemli bir kırâat âlimi olan Mustafa b. Abdirrahman b. Muhammed el-İzmirî’yi öncelikle Mısır’da, sonrasında ulaşılabilinen diğer İslâm ülkelerdeki kırâat ilmi icâzetnâme geleneğindeki isnatlarda tespit edebilmektir. Ayrıca daha ziyade eserleriyle gündeme gelen Mustafa el-İzmirî’nin kırâat ilmi icâzetnâmelerindeki muttasıl senedinin -farkı ülkeler kanalıyla da olsa- alan yazınına kazandırılması hedeflenmektedir. Mustafa el-İzmirî, eserleriyle alana ciddi katkısı bulunan bir kırâat âlimi olmasına karşın Recep Koyuncu’nun kendisinin bir eseri üzerinden yaptığı Kıraat İlminde Tahrîrât Mustafa el-İzmirî ve ‘Umdetü’l-İrfân Adlı Eseri isimli çalışması dışında fazlaca ele alınmamış, daha ziyade Ali el-Mansûrî’nin (ö. 1134/1722) öğrencisi olarak bazı çalışmalarda yer almıştır. Dolayısıyla makalenin bu boşluğu doldurması beklenmektedir. Makalenin giriş kısmanda, direkt olmasa bile konuyu ilgilendirdiğinden icâzetnâme ve tahrîrât geleneklerine, ardından Mustafa el-İzmirî’nin hayatına, ülkemizdeki icâzetnâmelerin senetlerinde bulunmayışının sebeplerine, Mısır ve Endonezya’da verilen icâzetnâmelerin senetlerindeki yerine yoğunlaşılmıştır. Çalışmanın sonucunda, Endonezya’daki senedin biriyle Mısır’daki senedin biri aynîlik içerse de Mustafa el-İzmirî’nin muttasıl yedi senedine ulaşılmıştır. Bunlardan ikisi, Mısır Cumhuriyeti’nde verilen icâzetnâmelerde, beşi Endonezya Cumhuriyeti’nde düzenlenen icâzetnâmelerde tespit edilmiştir. Ayrıca Endonezya’da aslında ülkemizde bulunması gereken senetlerle karşılaşılmıştır. Diğer bir ifadeyle Endonezya’da Mustafa el-İzmirî’nin kırâat hocalarından birisi olan Yûsufefendizâde aracılığıyla devam eden iki muttasıl senedin bulunması, bu senetlerin ülkemizle bağını ifade etmektedir. Zikri geçen bağlamlarda aynı ve farklı olan senetlerin her biri sonuç kısmında ayrıca değerlendirilmiş ve aralarındaki etkileşim incelenmiştir. (shrink)

Bu çalışmada Kur’ân-ı Kerim’in genel özelliklerinden, Kur’ân’ın Endonezya’daki yayılışından ve basımından bahsedilecektir. Bu araştırmanın amacı, orijinal Osmanlı mushaflarının Endonezya'da bulunup bulunmadığının tespitidir. Bu araştırmanın yöntemi filoloji çalışmasıdır. Osmanlı mushafının bir örneği Palembang kökenli bir sultan olan Prabu Diraja’nın mushafıdır. Bu Mushaf, aileden miras kalmıştır. Mushafın yazılış şekli Endonezya’daki mushaflardan ziyade Osmanlı mushaflarına daha çok benzemektedir. Bu araştırmada Endonezya’daki Osmanlı mushaf’ları ele alınacak ve bu mushaf’ların Endonezya’daki ilişkisi incelenecektir. Ardından Kur’ân-ı Kerim’in Endonezya’daki basım süreci ele (...) alınacaktır. (shrink)

Although Indonesia is far from where Islam emerged, it is a country with the world’s largest Muslim population. The historical data on Islam’s entry into Indonesia is still very limited, therefore it is not easy to find clear information about it. This met with the historical reconstruction difficulty to the Islamic sciences’ development, especially ḥadīth, when Islam first came to Indonesia. Ḥadīth is not as popular as other sciences such as tafsīr, fiqh, taṣawwuf, and kalām. The ḥadīth’s arrival and the (...) history of prevelance in Indonesia were not as clear as the others sciences. To solve this problem, the Indonesian historians traced the dates when Islamic sciences began to emerge and spread in Indonesia. These also provided clues about ḥadīth science’s emergence and development in Indonesia. Based on tracing early ḥadīth studies in Indonesia, we can speak about two important figures’ names who are widely mentioned and cannot be separated from ḥadīth science history in Indonesia; Mahfudz Tremas (d. 1338/1920) and Hasyim Asy’ari (d. 1366/1947). These two figures colored Islamic teaching in Indonesia because of their mastery Islamic knowledge covering various Islamic sciences. Both of them also had an important role in Indonesian society in the colonialism era. This made it easier for them to spread ḥadīth widely among Indonesian Muslim people. In this research article, data, reports, and information of ḥadīth science emergence in Indonesia, Mahfudz Tremas and Hasyim Asy’ari’s biographies, studies, and contributions were compiled with descriptive analysis method and historical approach. Furthermore, data collection and evaluation methods were used in this research article. This research cites references written in Indonesian, Turkish, Arabic, and other foreign languages. The journal articles and scientific books we used are among the sources used in this study. The early Indonesian scholars are generally experts not only in one of the Islamic sciences but also in others. Moreover, Islamic sciences that they desired, deepened in, and focused on were mixed. The early Indonesian scholars not only wrote several on Islamic science fields, but they also interconnected the early Islamic sciences’ works in Indonesia. Therefore, it can be considered a difficult task to distinguish ḥadīth from others. The subject, we examine here is within the ḥadīth science’s historical framework mixed with other Islamic sciences in Indonesia. This research article focused only on ḥadīth entry history in Indonesia, Mahfudz Tremas, Hasyim Asy’ari, and their role in ḥadīth development. The questions we answered in this article are when ḥadīth science began to emerge, what was and how the role of Mahfudz Tremas and Hasyim Asy’ari were in Indonesia at this subject as the greatest contributors to its early emergence and dissemination, and high authority scholars among Indonesian Muslim society. Our aim in this research is to study, understand, and explain the early ḥadīth science’s history in Indonesia. Mahfudz Tremas and Hasyim Asy’ari, who are Indonesian ḥadīth scholars teaching ḥadīth for Indonesian people, attaching great importance to ḥadīth, making a great contribution, and having the most influence, are discussed. Understanding and explaining ḥadīth studies in Indonesia would be easier by getting to know these two scholars. Apart from these two scholars, it should not be assumed that there was no ḥadīth scholar in Indonesia in the early period. Here, we aim to understand the most influential scholars’ service and contribution in the ḥadīth field. It is important to introduce Indonesian hadith scholars, their works, and contributions to scholars and scientists in Turkey and the world, and then to contribute to the academic and scientific relations among the countries. This research article, as one of the first Turkish sources on ḥadīth’s growth and development in Indonesia, would be useful for ḥadīth academicians in Turkey. Since the research title on the ḥadīth science emergence history in Indonesia, and Mahfudz Tremas and Hasyim Asy’ari’s contribution to its development, as we know, has never been done before. This research article will help to built a network between the Indonesian and Turkish peoples, scholars, and academicians. It also contributes to increasing the scientific benefits of the two sides of academic circles. Through this research, contemporary ḥadīth studies in Indonesia can be traced from the time it emerged and the early development process. Moreover, It is a great contribution to specify the early ḥadīth science history in Indonesia, as the world’s largest Muslim country. (shrink)

Bu çalışmada Hollanda’da, İslam Araştırmaları alanında son yirmi küsur yılda üretilmiş olan akademik müktesebat ele alınmıştır. Makalede Hollanda’da İslam Araştırmaları alanında faaliyet gösteren Netherlands Interuniversity School for Islamic Studies (Hollanda Üniversitelerarası İslam Araştırmaları Okulu) kurumu incelenmiştir. İslam ve Müslüman toplumlar hakkında araştırma yapan ve eğitim veren NISIS, 2010'da Hollanda’nın bu alandaki resmi ulusal araştırma okulu olarak kurulmuştur. NISIS, İslam araştırmaları alanına ciddi katkılar sunan dokuz üniversiteyi fakülteleri, doktora ve yüksek lisans öğrencileri ile birlikte bir araya getiren akademik bir platform olup (...) bu yönüyle Hollanda akademik geleneği tarihinde (ve aslında bütün Avrupa’da) eşi benzeri olmayan bir iş birliğini temsil etmektedir. Araştırma okuluna ilk olarak her biri bir yönetim kurulu üyesi tarafından temsil edilen sekiz üniversite katıldı: Rotterdam Erasmus Üniversitesi, Leiden Üniversitesi, Radboud Üniversitesi, Tilburg Üniversitesi, Amsterdam Üniversitesi, Groningen Üniversitesi, Utrecht Üniversitesi ve VU Amsterdam Üniversitesi. Ortaklığa 2013 yılında Maastricht Üniversitesi’nin de katılmasıyla İslam Araştırmaları alanında akademik araştırma yapan ve/veya eğitim veren bütün Hollanda üniversiteleri bu akademik yapılanmaya katılmış oldu. NISIS, İslam ve Müslüman toplumlar hakkında araştırma yapan Hollanda ve Belçika’daki doktora ve yüksek lisans öğrencilerine: mevsimsel okullar, ağ günleri ve diğer eğitim faaliyetleri gibi imkânlar sunmaktadır. Uluslararası faaliyet alanını genişletmek amacıyla dünyadaki akademik kurumlarla mevcut bağlarını güçlendirmek için gayret eden NISIS, özellikle Endonezya, Fas ve Türkiye’ye odaklanmaktadır. Benelüks (Belçika, Hollanda ve Lüksemburg) bölgesinin İslam Araştırmaları ve Müslüman topluluklar hakkında araştırma yapan ve eğitim veren önemli kurumlardan birine dönüşen NISIS, Hollanda sınırlarını başarılı bir şekilde aşıp Belçika’dan KU Leuven ve Ghent Üniversitesi, Almanya’dan ise Ruhr Üniversitesi Bochum Ortadoğu ve İslam Araştırmaları Bölümü ile ortaklık kurdu. Uluslararası Çağdaş Dünyada İslam Araştırması Enstitüsü (ISIM) ve daha sonra NISIS, ‘’Hollanda’nın gerçek manada dengeli, çok kültürlü bir toplum geliştirebilmesi için buna katkıda bulunan kültürler ve toplumlar hakkında bilgi sahibi olmak elzemdir’’ düşüncesinden hareketle kurulmuştur. Çalışmamızda NISIS öncesi teşkilatlanma çabaları; sosyal bilimler ve beşerî bilimler açısından Müslüman dünyasında büyük toplumsal, siyasi ve kültürel öneme sahip çağdaş gelişmelerle ilgili daha fazla araştırma yapma ihtiyacına yanıt olarak kurulan ISIM, faaliyetleri ve yayınları etraflıca ele alınmıştır. Ayrıca NISIS’in kuruluşu, kuruluş amacı, hedefleri, eğitim programı, mevsimsel okulları, İslam Araştırmaları ağ günleri, diğer eğitim faaliyetleri, disiplinler arasılık prensibi, diğer kurumlar ile ilişkileri, Hollanda toplumunun çeşitli kesimlerine ulaşma çabası ve araştırma alanları ortaya konulmuştur. (shrink)