ros

Niet te verwarren met: Ros

Nederlands

Uitspraak

• Geluid:  ros    (hulp, bestand)
• IPA: / rɔs / (1 lettergreep)

Woordafbreking

• ros

Woordherkomst en -opbouw

• [A] bn: van Oudfrans  ros bn , in de betekenis van ‘kleurnaam’ aangetroffen vanaf 1546
• [B] zn: via hors/ors te herleiden tot Duits  Rosse zn  en het Proto-Germaanse *(h)russa-, de uiteindelijke herkomst ligt vermoedelijk in het Oud-Ossetisch; in de betekenis van ‘paard’ aangetroffen vanaf 1401
• [C] zn: naamwoord van handeling van  rossen ww  zonder het achtervoegsel -en
  • ww:  rossen ww  zonder de uitgang -en

[A]	stellend	vergrotend	overtreffend
onverbogen	ros	rosser	rost
verbogen	rosse	rossere	roste
partitief	ros	rossers	-

Bijvoeglijk naamwoord

[A] ros

1. roodachtig

   • Er is een rosse kleur in gebruikt. 

2. voorzien van rode lichten, met name in de hoerenbuurt

   • De rosse buurt van Amsterdam is wereldberoemd. 

[B]	enkelvoud	meervoud
naamwoord	ros	rossen
verkleinwoord	rosje	rosjes

Zelfstandig naamwoord

[B] het ros o

1. (verouderd) rijpaard

   • Het ros had zijn been gebroken. 

Afgeleide begrippen

   

rosachtig rosbeier rosbief rosbruin rosgeel roshaar rosharig roskam roskammen rosmolen rossen rosser roswinkel

Uitdrukkingen en gezegden

• stalen ros

Vertalingen

    1.   

Engels: steed (en) Frans: coursier (fr) m

Zelfstandig naamwoord

[C] de ros m

1. (informeel) slaag, pak slaag

Werkwoord

vervoeging van
rossen

[C] ros

1. eerste persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van rossen
   

   • Ik ros. 

2. gebiedende wijs van rossen
   

   • Ros! 

3. (bij inversie) tweede persoon enkelvoud tegenwoordige tijd van rossen
   

   • Ros je? 

Gangbaarheid

• Het woord ros staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal van de Nederlandse Taalunie.

• In onderzoek uit 2013 van het Centrum voor Leesonderzoek werd "ros" herkend door:

94 %	van de Nederlanders;
99 %	van de Vlamingen.

Papiaments

Bijvoeglijk naamwoord

ros

1. roze