Endrika:Infobox drugNy vitamina C, fantatra ihany koa amin’ny anarana hoe asidra ascorbic na ascorbate, dia vitamina hita amin’ny sakafo isan-karazany ary amidy ihany koa ho fanampin-tsakafo. [1]

Izy io dia ampiasaina indrindra amin’ny fisorohana sy fitsaboana ny scurvy. [1] Otrikaina tena ilaina ho an’ny vatana ny vitamina C, satria mandray anjara amin’ny fanamboarana ny sela sy amin’ny famokarana anzima ary neurotransmitters sasany. [1][2]

Ankoatra izany, ilaina amin’ny fiasan’ny anzima maro izy io ary manan-danja amin’ny fanamafisana ny hery fiarovana. [2][3] Miasa ihany koa ho toy ny antioksidanta izy, manampy amin’ny fiarovana ny sela amin’ny fahasimban’ny radika malalaka. [4]

Misy porofo sasany fa ny fampiasana tsy tapaka ny fanampin-tsakafo dia mety hampihena ny faharetan'ny sery mahazatra, saingy toa tsy misoroka ny aretina izany.[1][2][3] Tsy mazava raha misy fiantraikany amin'ny mety hisian'ny homamiadana, aretim-po, na dementia ny fanampin-tsakafo.[4][5] Azo raisina am-bava na tsindrona izy io.[6]

Amin'ny ankapobeny dia leferina tsara ny vitamina C.[6] Ny fatra be loatra dia mety hiteraka tsy fahazoana aina ao amin'ny tsinay, aretin'andoha, olana amin'ny torimaso, ary mena ny hoditra.[6][2] Azo antoka ny fatra mahazatra mandritra ny fitondrana vohoka.[7] Manoro hevitra ny tsy handraisana fatra be loatra ny United States Institute of Medicine.[8]

Ny vitamina C dia otrikaina ilaina ho an’ny vatan’olombelona, hita voalohany tamin’ny taona 1912, navahana tamin’ny 1928, ary tamin’ny 1933 no voalohany novokarina tamin’ny alalan’ny sintetika simika. [10]

Izy io dia tafiditra ao anatin’ny Lisitry ny fanafody tena ilaina an’ny Fikambanana Iraisam-pirenena Momba ny Fahasalamana. [11] Azo vidiana mora eny amin’ny fivarotam-panafody sy amin’ny endrika fanafody tsy mila prescription ny vitamina C. [1][12][13]

Noho ny fikarohana sy ny fahitana azy, dia nahazo ny Loka Nobel tamin’ny taona 1937 i Albert Szent-Györgyi (Fisiolojia sy Fitsaboana) sy Walter Norman Haworth (Simia). [14][15]

Anisan’ny sakafo manankarena vitamina C ny voankazo voasary makirana, kiwi, goavy, broccoli, tsimok’i Bruxelles, dipoavatra, ary frezy. [4] Ny fitahirizana maharitra na ny fandrahoana be loatra dia mety hampihena ny tahan’ny vitamina C ao amin’ny sakafo. [4]

References

hanova
  1. "Fact Sheet for Health Professionals – Vitamin C". Office of Dietary Supplements, US National Institutes of Health. Febroary 11, 2016. Archived from the original on Jolay 30, 2017.
  2. 1 2 (2009) WHO Model Formulary 2008. World Health Organization.
  3. "Vitamin C for preventing and treating the common cold". The Cochrane Database of Systematic Reviews (1): CD000980. January 2013. doi:10.1002/14651858.CD000980.pub4. PMC 1160577. PMID 23440782. http://www.pubmedcentral.nih.gov/articlerender.fcgi?tool=pmcentrez&artid=1160577.
  4. "Effect of antioxidant vitamin supplementation on cardiovascular outcomes: a meta-analysis of randomized controlled trials". PLOS ONE 8 (2): e56803. 2013. Bibcode 2013PLoSO...856803Y. doi:10.1371/journal.pone.0056803. PMC 3577664. PMID 23437244. http://www.pubmedcentral.nih.gov/articlerender.fcgi?tool=pmcentrez&artid=3577664.
  5. "Vitamin C: Promises Not Kept". Obstetrical & Gynecological Survey 71 (3): 187–93. March 2016. doi:10.1097/OGX.0000000000000289. PMID 26987583. "Antioxidant vitamin supplementation has no effect on the incidence of major cardiovascular events, myocardial infarction, stroke, total death, and cardiac death."
  6. 1 2 3 "Ascorbic Acid". The American Society of Health-System Pharmacists. Archived from the original on Desambra 30, 2016. Retrieved Desambra 8, 2016.
  7. "Ascorbic acid Use During Pregnancy". Drugs.com. Archived from the original on Desambra 31, 2016. Retrieved Desambra 30, 2016.
  8. (2000) “Vitamin C”, Dietary Reference Intakes for Vitamin C, Vitamin E, Selenium, and Carotenoids. Washington, DC: The National Academies Press, 95–185.