Wikipedia

La Talaudière

La Talaudière Frantziako udalerri bat da, Loira departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 7.133 biztanle zituen 7,63 km²-ko azaleran.

La Talaudière
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua Loira
BarrutiSaint-Étienneko barrutia
Kantonamenducanton of Saint-Héand
Izen ofizialaLa Talaudière
Posta kodea42350
Geografia
Koordenatuak45°28′53″N 4°25′55″E / 45.4814°N 4.4319°E / 45.4814; 4.4319
Mapa
Azalera7,63 km²
Altitudea473 m, 696 m eta 525 m
MugakideakSorbiers, Saint-Étienne, Saint-Jean-Bonnefonds eta La Tour-en-Jarez
Demografia
Biztanleria7.133 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 3.638 (%51,3) (%48,7) 3.455 alt_right
Dentsitatea935 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera1872ko otsailaren 29a
mairie-la-talaudiere.fr

Geografia

aldatu

Udalerri mugakideak

aldatu

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Sorbiers, Saint-Étienne, Saint-Jean-Bonnefonds eta La Tour-en-Jarez.

Mapa
La Talaudière eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
La TalaudièreLa Talaudière
Població amb 7581 habitants (2000)Sorbiers (1,9 km)
Població amb 2683 habitants (2000)L'Étrat (4,1 km)

Klima

aldatu

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Erdialdeko eta Iparraldeko lautaden klima ozeaniko degradatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,4 °C-koa da, 16,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 763 mm-koa da, urtarrilean 8,6 euri-egun eta uztailean 6,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Saint-Étienne udalerrian dago, 7,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,4 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 793,9 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39 °C-koa da, 2015ko uztailaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16,5 °C-koa da, 2005ko martxoaren 1an lortua[oh 1][5].

Demografia

aldatu

Biztanleria

aldatu

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[6]

BiztanleriaUrtea20003000400050006000700080001860189019201950198020102040BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 3.455 gizon, 3.638 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.64
 
95+
 
1.98
0.90
 
90-94
 
3.22
1.88
 
85-89
 
5.14
3.15
 
80-84
 
4.04
4.72
 
75-79
 
7.31
5.99
 
70-74
 
7.70
3.85
 
65-69
 
6.21
6.40
 
60-64
 
6.73
4.89
 
55-59
 
5.99
6.16
 
50-54
 
6.82
5.47
 
45-49
 
4.54
7.24
 
40-44
 
5.28
6.31
 
35-39
 
5.28
4.92
 
30-34
 
4.40
7.90
 
25-29
 
3.79
6.80
 
20-24
 
4.51
6.34
 
15-19
 
5.58
6.16
 
10-14
 
5.74
5.73
 
5-9
 
3.93
4.54
 
0-4
 
1.81
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

aldatu

2023 erroldaren arabera, La Talaudière udalerrian 6.372 biztanle zeuden eta 3.101 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,05 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 39,0), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[9]

6.372biztanle
3.101elkarbizitza-unitate
2,05lagun elkarbizitza-unitateko
1.861familia
Udalerria
% 20
% 30
% 10
% 39
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.861 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (920). Guraso bakarreko 310 familietatik 260etan ama zen guraso bakarra. 1.035 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 335k seme-alaba bakarra zuten etxean, 345k bi, eta 145k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 630 bikoteetatik 75tan (% 11,9) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

920
630
310
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean1.035
Seme-alaba bat335
Bi seme-alaba345
Hiru seme-alaba120
Lau edo gehiago25

15 urte edo gehiago zituzten 6.113 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 5,5 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 35,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 70,1). 80 urte edo gehiagoko 812 biztanleetatik 563 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 249 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 5
25-39% 12
40-54% 14
55-64% 21
65-79% 30
80 +% 35
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 55
40-54% 65
55-64% 70
65-79% 67
80 +% 36

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 41,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,7 izatezko bikotean eta % 5,0 PACS bidez lotuta). % 24,6 ezkongabeak ziren, % 11,7 alargunak eta % 7,6 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 41,4
Ezkongabea% 24,6
Alarguna% 11,7
Izatezko bikotean% 9,7
Dibortziatuta% 7,6
PACS bidez lotuta% 5,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 40,1), erdi-mailako lanbideak (% 17,1), enplegatuak (% 14,8), eskulangileak (% 13,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 40,1) Loira departamenduko batez bestekoaren (% 33,7) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 17
% 15
% 14
% 40
Loira
% 9
% 15
% 14
% 16
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

aldatu

2023 erroldaren arabera, udalerrian 3.370 etxebizitza zeuden. Horietatik 3.104 egoitza nagusi ziren, 49 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 217 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (1.875), etxeak baino gehiago (1.488). Egoitza nagusietatik 1.783 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.288 alokairuan zeuden, 537 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 33 doan lagata.[10]

3.370etxebizitza
3.104egoitza nagusi
1.488etxe
1.875apartamentu

Etxebizitza multzoa

3.104
Egoitza nagusia (3.104)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (49)Hutsik (217)

Etxe mota

1.488
1.875
Etxea (1.488)Apartamentua (1.875)

Jabetza egoera

1.783
1.288
537
Jabeak (1.783)Alokairuan (1.288)HLM (537)Doan lagata (33)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (948).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik128
1919-194585
1946-1970559
1971-1990948
1991-2005532
2006-2020756

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (994). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (1.963 etxebizitzatan). 2.373 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.600 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.125tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela21
2 gela321
3 gela823
4 gela945
5 gela edo gehiago994

Berogailu mota

1.963
739
Gas sarea (1.963)Fuel-olioa (179)Elektrizitatea (739)Gas botila (34)Bestelakoak (189)

Aparkalekua eta ibilgailuak

2.373aparkalekua
1.600ibilgailu 1
1.125ibilgailu 2+

Ekonomia

aldatu

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 4.050 biztanleetatik 2.801 aktibo ziren (% 69,2), horietako 2.582 lanean (% 63,8) eta 219 langabezian (aktiboen % 7,8).

4.05015-64 urteko biztanle
% 69,2aktibo
% 63,8lanean
% 7,8langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 40,6
25-54 urte% 81,8
55-64 urte% 60,2
Gizonak% 64,6
Emakumeak% 74,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 17,3
BEPC, brebeta% 14,4
CAP-BEP% 10,2
Batxilergoa% 8,8
Goi-mailako +2% 4,2
Goi-mailako +3/4% 4,7
Goi-mailako +5% 4,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,8). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

1.249 ez-aktibotik 346 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 27,7), 251 erretiraturik zeuden (% 20,1) eta 652 bestelako ez-aktibo ziren (% 52,2).

Ez-aktiboak

% 28
% 20
% 52
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 17
% 32
% 26
% 20
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 5.654 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.582 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

5.654enplegu udalerrian
% 91,9soldatapeko
% 8,1ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.170 eurokoa zen, eta biztanleen % 11 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

27.170 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.800 €
% 11,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 16,8

Ekonomia jarduerak

aldatu

2007an zeuden 470 komertzioetatik, 4 erauzte enpresak ziren, 18 janari enpresak ziren, 6 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 38 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 49 eraikuntza enpresak ziren, 114 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 27 garraio enpresak ziren, 22 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 5 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 39 finantziazio enpresak ziren, 25 higiezinen enpresak ziren, 51 zerbitzu enpresak ziren, 46 administrazio publikoko enpresak ziren eta 24 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[11]

2009an zeuden norbanakoentzako 72 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 7 banku bulegoak, 1 funeraria, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 2 autoeskolak, 3 igeltseroak, 3 margolariak, 5 zurginak, 5 iturginak, 7 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 7 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 12 jatetxeak, 7 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 3 apaindegiak.[12]

2009an zeuden 52 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 brikolaje denda handia zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 5 okindegiak, 18 harategiak, 1 arraindegi zen, 3 liburu dendak, 9 arropa dendak, 2 zapata-dendak, 1 altzari denda zen, 1 kirol-denda zen, 2 drogeria, 1 lurrin-denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 4 lore-dendak ziren.[13]

2000. urtean La Talaudière udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, 231 hektarea erabiltzen.[14]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

aldatu

2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, osasun-zentro 1 bat, 4 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an 2 haur-eskola eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. La Talaudière udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 840 ikaslekin.

Oharrak

aldatu
  1. ↑ Estazioko erregistroak 2002ko ekainaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

aldatu
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Saint-Étienne », fiche climatologique. .
  6. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  12. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  13. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

aldatu
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=La_Talaudière&oldid=11343623"(e)tik eskuratuta