Insulo Gorgona
Gorgona estas neloĝata vulkana insulo situanta proksimume 28 km for de la marbordo de Kolombio proksime de Punta Reyes en la Pacifika Oceano. Administre, ĝi apartenas al la kolombia Departemento de Kaŭko kaj ene de tio, al la municipo Guapi.
| Insulo Gorgona | ||
|---|---|---|
  | ||
| insulo [+] | ||
| Akvejo | Pacifiko | |
| Supermara alteco | 252 m [+] | |
| Koordinatoj | 2° 58′ N, 78° 11′ U (mapo)2.97138889-78.18444444Koordinatoj: 2° 58′ N, 78° 11′ U (mapo) | |
| Plej alta punkto | 338 | |
| - alteco | Cerro La Trinidad m | |
| Longo | 9 km (6 mi) | |
| Larĝo | 2,5 km (2 mi) | |
| Akvokolektejo | 24 km² (2 400 ha) [+] | |
| Areo | 24 km² (2 400 ha) [+] | |
| Loĝantaro | (neloĝata) [+] | |
|
||
|
||
 |
||
| Insulo Gorgona | ||
 Vikimedia Komunejo: Gorgona Island (Colombia) [+] |
||
| En TTT: Oficiala retejo [+] | ||
Ekde 1985, la insulo kaj ĝiaj ĉirkaŭaj akvoj estas nomumitaj nacia parko kun la sama nomo. Ĝi estas, kun la insulo Malpelo, la ununura insulo de Kolombio en la menciitaj akvoj.
Geografio
redaktiSituanta proksimume 35 km for de la kolombia pacifika marbordo, Gorgona estas proksimume 9 km longa, ĝis 2,5 km larĝa, kaj havas areon de ĉirkaŭ 24 km².[1][2] La insulo atingas alton de 338 m super marnivelo ĉe Cerro La Trinidad. Gorgona estas apartigita de la kontinento per 270-metra profunda subakva abismo.
Sudokcidente kuŝas la multe pli malgranda najbara insulo Gorgonilla, apartigita per la markolo Paso de Tasca, kiu larĝas ĉirkaŭ 400 metrojn.
La averaĝa temperaturo estas 29 celsiusgradoj. La monatoj kun la plej alta pluvokvanto estas septembro kaj oktobro.
La rano Atelopus gracilis troviĝas nur sur Gorgona.
Priskribo
redakti
Inter 1959 kaj 1984, Gorgona funkciis kiel prizoninsulo. La insulo konsistas plejparte el subtropika arbaro kaj estas konata pro sia granda nombro da endemiaj specioj kaj unikaj ekosistemoj. En 1985, Gorgona Nacia Parko estis establita, kiu krom la insulo ankaŭ inkluzivas la koralajn rifojn ĉirkaŭ la insulo. Ĝia mara areo estas 617 km².
Ili estis nomitaj de Francisco Pizarro, kiu renkontis ilin en 1527 survoje al Peruo, sed ili jam estis konsiderataj ligo inter Centrameriko kaj Peruo en antaŭkolumbaj tempoj. La insulo estas hejmo al multaj serpentoj, kiuj ankoraŭ estas esplora temo hodiaŭ. Estas multaj dolĉakvaj riveretoj. La nomo Gorgona rilatas al la Gorgonoj, kiuj en la greka mitologio portis serpentojn kiel harojn. Poste, ĝi fariĝis bazo por piratoj. Simón Bolívar donis la insulon al la germana soldato Friedrich D'Croz (Federico D'Croz) kiel dankon pro liaj servoj en la batalo por kolombia sendependeco. En 1959, ĝi estis reaĉetita de la kolombia ŝtato por iĝi prizoninsulo kun ĝis 2 500 malliberuloj. En 1984, ĝi estis deklarita nacia parko. Ĝibaj balenoj migras preter la insulo en aŭgusto kaj septembro. Hodiaŭ la insuloj estas populara celloko por ekoturismo, kiu estas administrita de la Kolumbia Nacia Parkoj-Aŭtoritato UAESPNN (Unidad Administrativa Especial del Sistema de Parques Nacionales Naturales).
Referencoj
redakti- ↑ Briceño, Guillermo. (2023-02-17) Ecología: Conceptos y aplicaciones para latinoamérica (hispane). Alpha Editorial. ISBN 978-958-778-878-5.
- ↑ Valencia, Bellineth. (2012-03-16) Isla Gorgona: Paraíso de biodiversidad y ciencia (hispane). Universidad del Valle. ISBN 978-958-765-428-8.
Vidu ankaŭ
redaktiEksteraj ligiloj
redakti- University of Valle; Biological Monitoring for Contamination Arkivigite je 2007-06-09 per la retarkivo Wayback Machine (hispane)